نن پنجشنبه د ایران په پلازمېنه تهران کې د بشري حقونو یو شمېر افغان فعالانو او معترضو ښځو د ملګرو ملتونو د دفتر مخې ته د هرات او د افغانستان د نورو ښځو په ملاتړ اعتراض وکړ.

معترضانو د افغان ښځو سره خپل پیوستون څرګند کړ او له ملګرو ملتونو او نړیوالې ټولنې یې وغوښتل چې خپله چوپتیا پای ته ورسوي او د ښځو د حقونو د خوندیتوب لپاره عملي اقدامات وکړي.

دغه اعتراض وروسته له هغې ترسره شو چې په هرات کې د ښځو او نجونو د نیولو پر ضد لاریونونه د طالب سرتېرو له زور زیاتي سره مخ وشول.

د ملګرو ملتونو او بشري حقونو بنسټونو د هرات د وروستیو پېښو او د لاریون کوونکو پر ضد د زور کارولو په اړه اندېښنه ښودلې ده.

د بریتانیا دفاع وزیر، جان هیلي، د دفاعي لګښتونو پر سر له حکومت سره د اختلافونو له امله خپله استعفا وړاندې کړه.

نوموړي ویلي چې حکومت د هېواد د امنیتي اړتیاوو او د پوځ د پیاوړتیا لپاره کافي مالي سرچینې نه برابروي او د دفاعي پانګونې پلان د بریتانیا د اوسنیو او راتلونکو امنیتي ننګونو د پوره کولو لپاره بسنه نه کوي.

هیلي په خپل استعفا لیک کې ویلي چې د دفاع وزارت او خزانې وزارت ترمنځ د بودجې په اړه اوږدې خبرې اترې بې پایلې پای ته رسیدلي دي.

د هغه په وینا، د دفاعي اړتیاوو ارزونه له څو میاشتو راهیسې بشپړه شوې وه، خو حکومت ونه توانېد چې د اړینو پوځي پروګرامونو او تجهیزاتو لپاره لازمې بودجې ته وروستۍ موافقه ترلاسه کړي.

د دفاع وزیر خبرداری ورکړی چې بریتانیا د روسیې له دوامدارو ګواښونو، د اروپا د امنیتي وضعیت له بدلونونو او د نړیوالو جیوپولیټیکي فشارونو سره مخ ده، او په داسې شرایطو کې د دفاعي بودجې محدود ساتل د هېواد د امنیتي چمتووالي پر وړتیا منفي اغېز کولی شي.

هغه ټینګار کړی چې پوځ د خپلو ماموریتونو د ترسره کولو لپاره لا ډېرو پانګونو ته اړتیا لري.

د دفاعي صنعت استازو هم د بودجې د نه روښانتیا او ځنډ په اړه اندېښنه څرګنده کړې او ویلي یې دي چې اوږدمهاله دفاعي پروژې او صنعتي پانګونې د حکومت له روښانه مالي ژمنو پرته له ستونزو سره مخ کېدای شي.

د هیلي استعفا د لومړي وزیر ستارمر حکومت لپاره یو مهم سیاسي ګوزار بلل کېږي، ځکه چې دا په داسې وخت کې شوې چې بریتانیا د خپلو دفاعي وړتیاوو د پراخولو او د ناټو د ژمنو د پوره کولو هڅې کوي.

حبیب الرحمن حکمتیار د طالبانو حکومت له لوري د ځیرکو موبایلونو د بندولو په اړه نیوکه کړې او ویلي یې دي چې د طالبانو ډېری غړي، له وزیرانو او والیانو نیولې تر عادي غړو او د هغوی کورنیو پورې، له ځیرکو موبایلونو کار اخلي، انځورونه پرې اخلي او تلویزیونونه ګوري.

نوموړي په اېکس کې په یوه لیکنه کې ویلي، که انځورونه حرام ګڼل کېږي، نو باید هغه امریکايي ډالر هم حرام وبلل شي چې د امریکا د ولسمشرانو ا
مشهورو شخصیتونو انځورونه پرې چاپ شوي دي.

حکمتیار ویلي، طالبان هره اوونۍ د میلیونونو ډالرو په ترلاسه کولو خوشاله دي، خو بیا د انځورونو د حراموالي خبره کوي. د هغه په وینا، پر ډالرو نه یوازې انځورونه شته، بلکې د امریکا مذهبي او ملي شعارونه هم پرې لیکل شوي دي.

نوموړي پوښتنه کړې چې څنګه د ډالرو پر مخ انځورونه او نښانونه د منلو وړ دي، خو نور انځورونه حرام بلل کېږي. هغه دا دریځ متناقض بللی او ویلي یې دي چې د اقتصادي ګټو لپاره ارزښتونه او باورونه له پامه غورځول کېږي.

حکمتیار همداراز ویلي چې له ټکنالوژۍ سره مبارزه او د ځیرکو موبایلونو پر وړاندې محدودیتونه بریالي کېدای نه شي او د دې پر ځای باید له عصري ټکنالوژۍ څخه د هېواد د پرمختګ لپاره ګټه واخیستل شي.

جورجیا ملونی نخست وزیر ایتالیا در رابطه به تنش های اخیر میان جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده آمریکا واکنش نشان داده و اعلام میدارد که اگر ایران تعلل در مذاکرات را کنار نگذارد اتحادیه اروپا ناچار است تا موج جدیدی از تحریم ها را بر این کشور وضع کند.

جورجیا ملونی، نخست‌وزیر ایتالیا، گفت که اگر جمهوری اسلامی در مسیر اشتباه باقی بماند، اروپا باید تحریم‌های جدید اعمال کند.

نخست‌وزیر ایتالیا گفت که اتحادیه اروپا باید آماده باشد در صورتی که جمهوری اسلامی به پایان دادن به بحران کمک نکند، تحریم‌های جدیدی اعمال کند.

د پاکستان پخواني لومړي وزیر انوار الحق کاکړ له یوې خصوصي رسنۍ سره په مرکه کې د لر او بر شعار او فرضي کرښې په اړه ویلي چې افغانستان که په اوسني وخت خپله جغرافیه، پولې او ارضي تمامیت وساتي هم په معاصر تاریخ کې به یې لویه لاسته راوړنه وي.

نوموړي همداراز ویلي، له داوود خانه نیولې تراوسه د افغانستان هر حکومت د پاکستان ضد تګلاره لري خو که دا مسله حل شي نو نه یوازې د پاکستان بلکې د افغانستان او افغانانو په ګټه به هم وي.

د پاکستان پخواني لومړي وزیر انوار الحق کاکړ دغو څرګندونو د افغانانو توند غبرګونونه راپارولي او وایي، په افغانستان بده ورځ د پاکستان له لاسه ده، هر څه زموږ له هېواد سره دوی کړي، لا مو هم ډېر حسابونه ورسره پاتې دي.

انوار الحق کاکړ دا څرګندونې په داسې حال کې مطرح کوي چې په دې وروستیو کې پاکستاني پوځ افغانستان کې پر ملکي وګړو هوایي بریدونو ته دوام ورکړی او کړنۍ یې له ښکاره دوښمنۍ پرته بل څه نه دي.

وزارت امور خارجه ایران حملات شب گذشته آمریکا به آن کشور را به شدت محکوم کرده و آن را «نقض آشکار منشور سازمان ملل و قواعد بنیادین حقوق بین‌الملل» خوانده است.

این وزارت تأکید کرده است که «مسئولیت پیامدهای این اقدامات بر عهده ایالات متحده خواهد بود.»

پاکستان د امریکا او ایران ترمنځ د وروستیو بریدونو او تاوتریخوالي له زیاتېدو اندېښنه څرګنده کړې او له دواړو هېوادونو یې غوښتي چې د جګړې د پراخېدو مخه ونیسي او د خبرو اترو له لارې خپلې ستونزې حل کړي.

د پاکستان د بهرنیو چارو وزارت ویلي چې د امریکا او ایران ترمنځ وروستي بریدونه د دواړو هېوادونو ترمنځ نازک اوربند له خطر سره مخ کړی او د سیمې د ثبات لپاره جدي اندېښنې راولاړوي.

اسلام‌اباد ټینګار کړی چې ډیپلوماسي او خبرې اترې باید د اختلافاتو د حل اصلي لار وي او دواړه لوري باید له زغمه کار واخلي.

پاکستان دا څرګندونې په داسې حال کې کړې چې د امریکا او ایران ترمنځ په وروستیو ورځو کې یو ځل بیا متقابل بریدونه شوي او د سیمې د امنیتي وضعیت په اړه اندېښنې زیاتې شوې دي.

د افغانستان فوټبال ملي لوبډلې د مالدیف په کوربتوب د «جوبیلي ډایمنډ» نړیوال ټورنمنټ سیالیو کې دویم مقام خپل کړ.

دغه څلور اړخیز ټورنمنټ د مالدیف د فوټبال فدراسیون د ۷۵مې کلیزې په مناسبت جوړ شوی و او افغانستان، پاکستان، مالدیف او د بنګله‌دېش لوبډلو په کې ګډون کړی و.

افغانستان په ګروپي پړاو کې د کوربه مالدیف لوبډلې ته ۱ پر صفر ماتې ورکړه او پایلوبې ته یې لار پیدا کړه. خو افغان لوبډلې په پایلوبه کې د پاکستان پر وړاندې ۲ پر صفر ماتې وخوړه او د اتلولۍ له ګټلو پاتې شوه.

سره له دې چې افغانستان جام خپل نه کړ، خو د سیالیو تر پایلوبې رسېدل د افغان لوبډلې لپاره یوه مهمه لاسته راوړنه بلل کېږي، ځکه دا ټورنمنټ د سویلي آسیا د راتلونکو سیالیو لپاره د چمتووالي ښه فرصت و.

د ۲۰۲۶ کال د فوټبال نړیوال جام سیالۍ نن د امریکا، کاناډا او مکسیکو په ګډ کوربتوب پیلېږي.

د نړیوال جام لومړۍ لوبه نن ماښام د کوربه مکسیکو او سویلي افریقا ترمنځ د مکسیکو ښار په ازتیکا لوبغالي کې ترسره شي.

دا د نړیوال جام په تاریخ کې تر ټولو لوی پړاو دی چې د لومړي ځل لپاره ۴۸ ملي لوبډلې په کې برخه اخلي او ۱۰۴ لوبې به ترسره شي.

دغه سیالۍ به د جولای تر ۱۹مې دوام وکړي او پایلوبه به د امریکا په نیویارک ـ نیوجرسي لوبغالي کې ترسره شي.

د سیالیو په دې پړاو کې ۴۸ لوبډلې په ۱۲ ګروپونو وېشل شوې دي. د هر ګروپ مخکښې دوه لوبډلې او د درېیم مقام غوره اته لوبډلې به بل پړاو ته لار ومومي.

ارجنټاین د تېر نړیوال جام اتله لوبډله ده، خو برازیل، فرانسه، انګلېنډ، اسپانیا او پرتګال هم د اتلولۍ له مهمو مدعیانو ګڼل کېږي.

تمه کېږي چې د نړۍ د فوټبال ګڼ ستوري به په دې سیالیو کې ولوبېږي او د فوټبال مینه‌والو ته به په زړه پورې سیالۍ وړاندې کړي.

د سعودي عربستان د بهرنیو چارو وزارت د اردن، بحرین او کویټ پر وړاندې د ایران پرله‌پسې بریدونه غندلي او هغه یې د سیمې د ثبات او امنیت پر ضد اقدام بللی دی.

د وزارت په خبرپاڼه کې راغلي چې د ورور هېوادونو پر حاکمیت دوامداره بریدونه په سیمه کې تاوتریخوالی زیاتوي او د کړکېچ د لا پراخېدو لامل ګرځي.

سعودي عربستان د وضعیت د ارامېدو او د تاوتریخوالي د کمېدو غوښتنه کړې او ټینګار یې کړی چې د شخړو حل باید د خبرو اترو او ډیپلوماټیکو لارو له لارې ولټول شي.

ریاض همداراز د ډیپلوماسۍ د بهیر د بیا پیاوړتیا غوښتنه کړې او د هغو مذاکراتو د دوام ملاتړ یې څرګند کړی چې د پاکستان په کوربه‌توب ترسره کېږي، او ترڅنګ یې د قطر د منځګړیتوب او سولې هڅې هم ستایلې دي.