د امریکا د انرژۍ وزیر کریس رایټ خبرداری ورکړی، چې د هرمز تنګي د تګ راتګ محدودیتونه به د نفتو بیې په راتلونکو اونیو کې اوج ته ورسوي.
نوموړي ویلي، تر هغو چې سمندري تګ راتګ عادي نه شي، د انرژۍ بازار به د فشار لاندې پاتې وي.
همداراز، ولسمشر ډونالډ ټرمپ ټینګار کړی چې د نفتو او پټرولو لوړې بیې ښايي میاشتې دوام وکړي، خو په ورته وخت کې د وینزویلا د تولید زیاتوالی د بازار په توازن کې یو مهم فکتور بلل کېږي.
د هند حکومت د افغانستان د ماشومانو د معافیت پروګرام د پیاوړتیا لپاره د نري رنځ (TB) پر وړاندې ۱۳ ټنه BCG واکسینونه او اړوند وچ طبي مواد د عامې روغتیا وزارت ته وسپارل.
د هند د بهرنیو چارو وزارت ویاند رندهیر جیسوال ویلي، دا مرسته د افغانستان له خلکو سره د دوامدارې بشري همکارۍ یوه برخه ده او موخه یې د ماشومانو د ژوند ژغورل او د ساري ناروغیو مخنیوی دی.
د روسیې د بهرنیو چارو وزیر سرګي لاوروف چین ته د خپل دوه ورځني رسمي سفر په ترڅ کې پکن ته رسېدلی، څو د چین له چارواکو سره د دوه اړخیزو اړیکو او نړیوالو مسایلو په اړه مهمې خبرې وکړي.
د چین د بهرنیو چارو له وزیر وانگ یی سره د لاوروف د لیدنې اصلي تمرکز د دواړو هېوادونو ترمنځ د سیاسي او اقتصادي همکارۍ پراخول، د نړیوالو کړکېچونو پر وړاندې ګډ دریځ او د سیمهییزو بدلونونو ارزونه بلل شوې ده.
سرچینې وايي، دواړه لوري هڅه کوي د اوسنيو نړیوالو فشارونو په وړاندې خپلې اړیکې لا پیاوړې کړي او د راتلونکو دیپلوماتیکو اړیکو لپاره نوې لارې چارې وڅېړي.
په راپورونو کې همداراز ویل شوي چې د لوړې کچې راتلونکو سفرونو او تماسونو په اړه خبرې، په ځانګړي ډول د ولادیمیر پوتین د احتمالي سفر موضوع، د دې لیدنو له مهمو اجنډاوو څخه ده.
د چین ولسمشر شيجینپینګ د خلیج او منځني ختیځ د هېوادونو د ملي حاکمیت پر درناوي ټینګار کړی او اعلان یې کړی چې هېواد به یې د سیمې د سولې په هڅو کې فعاله ونډه واخلي.
نوموړي دا څرګندونې د ابوظبۍ له ولیعهد شیخ خالد بن محمد آل نهیان سره په لیدنه کې وکړې.
د چین ولسمشر خبرداری ورکړ چې د خلیج د هېوادونو امنیت او ځمکنۍ بشپړتیا باید جدي وساتل شي او ویې ویل، نړیوال نظم چې د ملګري ملتونو پر بنسټ ولاړ دی، باید خوندي پاتې شي.
د چین د بهرنیو چارو وزارت، هغه راپورونو په کلکه رد کړل چې ګواکې دغه هېواد ایران ته د هوايي دفاع سیستمونه ورکوي، او دا ادعاوې یې بېاساسه وبللې.
د چین لخوا دا غبرګون وروسته له هغه ورکړل شو چې سي اېن اېن، د امریکايي استخباراتي معلوماتو پر بنسټ راپور خپور کړ او پکې یې ادعا کړې وه چې چین ښايي ډېر ژر ایران ته نوې دفاعي وسایل وسپاري.
د چین ویاند ټینګار وکړ چې هېواد یې د وسلو صادراتو په برخه کې له نړیوالو اصولو سره سم مسؤلانه چلند کوي او د هر ډول پوځي لېږد لپاره سخت قوانین لري.
نوموړي دغه راپورونه «سیاسي او مغرضانه» وبلل او زیاته یې کړه چې بیجینګ به د داسې تورونو پر وړاندې خپل دریځ وساتي.
د بلوچستان په بېلابېلو سیمو کې په جلا جلا پېښو کې لږ تر لږه پنځه کسان وژل شوي او یو بل ټپي شوی دی.
د پولیسو په وینا، د ډېره بګټي ولسوالۍ د پیرکوه په سیمه کې ناپېژاندو وسلهوالو د یوه ځايي قبايلي مشر پر کور برید کړی چې له امله یې نوموړی وژل شوی دی.
په همدې ولسوالۍ کې د سوي په سیمه کې په یوه بله پېښه کې وسلهوالو پر یو کس ډزې کړې چې په پایله کې یې یو ایسکریم پلورونکي خپل ژوند له لاسه ورکړی دی.
بل لور ته د ډېره مراد جمالي ولسوالۍ پولیس وايي، د غلو په ډزو کې یو ځايي کس وژل شوی او د ډزو په تبادله کې یو بل ټپي شوی دی.
همداراز د جهل مګسي ولسوالۍ کې هم ناپېژاندو وسلهوالو یو کس په ډزو وژلی دی.
په یوه بله پېښه کې چې د نصيراباد ولسوالۍ اړوند فلیجي سیمه کې شوې، د دېوال د نړېدو له امله یو کس مړ شوی دی.
د اسوشیټډ پرېس د راپور له مخې، امریکا او ایران د خبرو د دوهم پړاو د ترسره کېدو لپاره هوکړې ته نږدې شوي او امکان شته چې دا ناسته د پنجشنبې په ورځ ترسره شي.
راپور چې د څلورو باخبره سرچینو پر بنسټ خپور شوی، وايي دواړه لوري هڅه کوي چې د اوربند تر پای مخکې یوې موافقې ته ورسېږي، او همدا اوس د دوهم پړاو د تنظیم لپاره بحثونه روان دي.
د راپور له مخې، منځګړي لا هم هڅه کوي چې دا خبرې ژر تر ژره ترسره شي، که څه هم تر اوسه د ناستې دقیق وخت او ځای په بشپړه توګه نه دی ټاکل شوی، خو اټکل کېږي چې دا خبرې به په اسلامآباد کې ترسره شي.
له دې وړاندې د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ ویلي و چې ایران د یوې موافقې غوښتونکی دی.
بل لور ته د ایران ولسمشر مسعود پزشکیان هم ویلي چې د خبرو بهیر نه دی درېدلی او لا هم دوام لري.
د امریکا او ایران ترمنځ د خبرو لومړی پړاو د شنبې په ورځ په اسلامآباد کې بې له کومې پایلې پای ته رسېدلی و.
د اسوشیټډ پرېس د راپور له مخې، امریکا او ایران د خبرو د دوهم پړاو د ترسره کېدو لپاره هوکړې ته نږدې شوي او امکان شته چې دا ناسته د پنجشنبې په ورځ ترسره شي.
راپور چې د څلورو باخبره سرچینو پر بنسټ خپور شوی، وايي دواړه لوري هڅه کوي چې د اوربند تر پای مخکې یوې موافقې ته ورسېږي، او همدا اوس د دوهم پړاو د تنظیم لپاره بحثونه روان دي.
د راپور له مخې، منځګړي لا هم هڅه کوي چې دا خبرې ژر تر ژره ترسره شي، که څه هم تر اوسه د ناستې دقیق وخت او ځای په بشپړه توګه نه دی ټاکل شوی، خو اټکل کېږي چې دا خبرې به په اسلامآباد کې ترسره شي.
له دې وړاندې د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ ویلي و چې ایران د یوې موافقې غوښتونکی دی.
بل لور ته د ایران ولسمشر مسعود پزشکیان هم ویلي چې د خبرو بهیر نه دی درېدلی او لا هم دوام لري.
د امریکا او ایران ترمنځ د خبرو لومړی پړاو د شنبې په ورځ په اسلامآباد کې بې له کومې پایلې پای ته رسېدلی و.
د شمالي کوریا دولتي خبري اژانس KCNA راپور ورکړی چې دغه هېواد د خپل ناوشکن چایهیون پر سر د ستراتیژیکو کروز توغندیو او د کښتیو ضد توغندیو ازموینه ترسره کړې ده.
د راپور له مخې، دا ازموینه د ناوشکن د عملیاتي وړتیا د ارزونې لپاره شوې چې پکې دوه کروز توغندي او درې د کښتیو ضد توغندي توغول شوي دي.
موخه دا وه چې د هدایت سیسټم، دقت او د عملې د توغولو وړتیا وازمویل شي.
په دې ازموینو کې د شمالي کوریا مشر کیم جونګ اون او د لوړ پوړو پوځي چارواکو حضور هم یاد شوی دی.
کارپوهان وایي چې د شمالي کوریا دا اقدام د سمندري ځواک د پراختیا هڅې ښيي او دا هېواد د نړیوالو کړکېچونو سره هم مهاله خپل د وسلو پروګرام ته دوام ورکوي.
د ملګرو ملتونو امنیت شورا د بندیزونو کمېټې اعلان کړی چې د طالبانو حکومت د څو لوړپوړو چارواکو اړوند معلومات یې په خپل بندیزي نوملړ کې تازه کړي دي.
د معلوماتو له مخې، په دې نوې تازهکولو کې د طالبانو حکومت د رییسالوزرا محمد حسن اخند، د هغه د مرستیال عبدالغني برادر، د بهرنیو چارو وزیر امیرخان متقي او د کانونو وزیر هدایتالله بدري اړوند جزئیات اصلاح او زیات شوي دي.
یاد کسان له وړاندې هم د بندیزونو په نوملړ کې شامل وو، خو دا ځل د هغوی د هویت او رسمي اسنادو په برخه کې نوي بدلونونه راوستل شوي دي.
کمېټې تېر کال هم د طالبانو حکومت د لسګونو نورو چارواکو نوملړ تازه کړی و، چې پکې ګڼ لوړپوړي غړي شامل وو.
دغه بندیزونه د ملګرو ملتونو د پرېکړهلیک له مخې لګول شوي، چې له مخې یې یاد کسان یوازې د امنیت شورا په رسمي اجازه نورو هېوادونو ته سفر کولی شي.
سره له دې چې طالبانو حکومت څو ځله د بندیزونو د لرې کېدو غوښتنه کړې، خو نړیوالې اندېښنې لکه امنیتي وضعیت، د ښځو پر وړاندې محدودیتونه او د ټولګډونه حکومت نشتوالی د دې لامل شوي چې دغه بندیزونه لا هم پر خپل ځای پاتې شي.