د طالبانو حکومت د لوړو زده‌کړو وزیر ندا محمد ندیم د کونړ پر وروستیو بریدونو سخت غبرګون ښودلی او ویلي یې دي چې دا ډول پېښې به د افغان زده‌کړیالانو پر عزم او زده‌کړو هېڅ اغېز ونه لري.

نوموړي په اسعداباد کې د یوې دیني غونډې پر مهال ویلي چې که څه هم وروستیو بریدونو مرګ‌ژوبله اړولې؛ خو افغان ځوانان به خپل تعلیمي مسیر ته دوام ورکړي او له ستونزو سره به مقابله وکړي.

ندیم، چې د ټپي شویو زده‌کړیالانو د پوښتنې لپاره هم ورغلی و، ټینګار کړی چې افغانان کمزوري نه دي او د ده په وینا، د دې ډول بریدونو پر وړاندې به مناسب ځواب ورکړل شي.

د راپورونو له مخې، په دغو بریدونو کې لږ تر لږه اووه تنه وژل شوي او لسګونه نور ټپیان دي، چې ډېری یې ملکي وګړي او زده‌کړیالان دي.

د طالبانو حکومت مشر شیخ هبت‌الله اخندزاده د مالیې وزارت د مسؤلینو لپاره په جوړ شوي دوه ورځني اصلاحي او روزنیز سیمینار کې ویلي چې د اسلامي نظام مسؤلیت د شریعت پلي کول دي او ټولو مسؤلینو ته لازمه ده چې د خپلو دندو اړوند شرعي زده‌کړه ترلاسه کړي.

نوموړي له طالب چارواکو غوښتي چې د علماوو مشورې واوري، درناوی یې وکړي او د دیني ارزښتونو په پیاوړتیا کې خپل رول ادا کړي.

هغه همداراز د بیت‌المال پر ساتنې ټینګار کړی او ویلي یې دي چې په ګمرکونو کې راټولېدونکې عواید د خلکو مال دی، نو باید له ډېر احتیاط سره مصرف شي او یوازې د عامه ګټو لپاره وکارول شي، نه د شخصي موخو لپاره.

نوموړي زیاته کړې چې چارواکي باید ځانونه د خلکو خادمان وبولي، د خلکو اړتیاوو ته رسېدنه وکړي او د اسلامي اصولو په چوکاټ کې د ټولنې خدمت وکړي.

د طالبانو حکومت د عدلیې وزارت خبر ورکړی چې د کابل ښار د شپاړسمې ناحیې اړوند د الوخېل په سیمه کې له ۸۰۰ جریبو زیاته ځمکه د محکمې د پرېکړې له مخې د دولت ملکیت ګرځول شوې ده.

د چارواکو په وینا، دا ځمکه چې په دوو جلا کادستري برخو کې شامله ده، د قانوني اسنادو، املاکي ثبتونو او د اړوندو ادارو د معلوماتو له هر اړخیزې څېړنې وروسته د دولت په نوم ثبت شوې ده.

وزارت ټینګار کړی چې دغه ساحه به د غصب شویو ځمکو د بېرته ترلاسه کولو کمېسیون ته وسپارل شي، څو راتلونکې کې یې د ساتنې او قانوني کارونې چارې تنظیم شي.

د عدلیې وزارت زیاتوي چې د دولتي ځمکو د تثبیت او له غاصبینو د بېرته اخیستلو بهیر په ټول هېواد کې دوام لري او دا اقدام د عامه شتمنیو د ساتنې په لړ کې یو مهم ګام بلل کېږي.

راپورونه وایي، د فارس خلیج په سیمه کې د روانو کړکېچونو له امله نړیوال بانک د نړیوال اقتصاد، په ځانګړي ډول د انرژۍ د بیو په اړه نوې ارزونې خپرې کړې دي.

د نړیوال بانک کارپوهان اټکل کوي چې د انرژۍ بیې به سږکال شاوخوا ۲۴ سلنه لوړې شي، چې دا به د ۲۰۲۲ کال د روسیې او اوکراین جګړې له پیل راهیسې تر ټولو لوړه کچه وي.

په راپور کې ویل شوي چې د انرژۍ د بیو دغه زیاتوالی نه یوازې د تېلو او ګازو بازار اغېزمنوي، بلکې د نړیوال تولید پر سکتور هم فشار راولي او ښایي د بیو د نورو ناڅاپي لوړیدو لامل شي.

کارپوهان خبرداری ورکوي چې د انرژۍ د بیو دوامداره لوړوالی کولای شي په نړیوالو بازارونو کې د بې‌ثباتۍ لړۍ نوره هم چټکه کړي او د اقتصاد پر بېلابېلو برخو منفي اغېزې پرېږدي.

د طالبانو حکومت د سوداګرۍ او پانګونې خونې (ACCI) مشرتابه چین ته د خپل سفر په ترڅ کې د ژېجیانګ ولایت د بهرنیو چارو له ولایتي استازي سره لیدنه کړې، چې پکې د دواړو لورو ترمنځ د سوداګرۍ، ترانزیټ، رېل پټلۍ همکاریو، نندارتونونو او ګډو پانګونو پر پراختیا خبرې شوې دي.

د معلوماتو له مخې، افغان پلاوي په دې لیدنه کې د کابل او چین ترمنځ د مستقیمو الوتنو پر پیل هم ټینګار کړی او چینایي لوري د دې موضوع د تعقیب ډاډ څرګند کړی دی.

په ورته وخت کې، د ACCI مشرتابه د هانګژو د سوداګرۍ او صنعت خونې سره هم جلا غونډه ترسره کړې، چې پکې د سوداګرۍ د پراختیا، ګډو پانګونو، نندارتونونو او د سوداګرو ترمنځ د مستقیمو اړیکو (B2B) پر پیاوړتیا بحث شوی دی.

سرچینې زیاتوي چې د دې لیدنو په پایله کې د هانګژو خونې او د کندهار د سوداګرۍ خونې ترمنځ د تفاهم یو یادداشت (MoU) هم لاسلیک شوی، چې هدف یې د دواړو لورو ترمنځ اقتصادي اړیکو ته وده ورکول دي.

د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ د بریتانیا له پاچا چارلس درېیم سره په لیدنه کې په لنډ ډول د منځني ختیځ د شخړو یادونه کړې او ویلي چې امریکا له ایران سره په جګړه کې ډېر ښه کار کړی دی.

هغه د ایران له نوم اخیستلو پرته ویلي: «موږ له نظامي پلوه هغه ځانګړی مقابل لوری مات کړی دی.»

ټرمپ زیاته کړې: «موږ به هېڅکله هغه مقابل لوري ته اجازه ورنه کړو—چارلس له ما سره موافق دی، حتی تر ما هم زیات—موږ به هېڅکله اجازه ورنه کړو چې هغه لوری اټومي وسلې ولري.»

نوموړي همدارنګه ویلي چې امریکا او بریتانیا په ګډه د «کمونیزم، فاشیزم او استبداد» پر وړاندې درېږي.

د پاکستان د روغتیا وزیر مصطفی کمال ویلي چې دا مهال په دغه هېواد کې شاوخوا ۸۴ زره کسان پر ایډز اخته دي، خو په وینا یې یوازې ۶۱ زره یې تر درملنې لاندې دي او ګڼ شمېر نور لا هم نه دي تشخیص شوي.

نوموړي د یوې خبري غونډې پر مهال ویلي چې د ایډز د معاینې مرکزونه په وروستیو کلونو کې زیات شوي او اوس ۹۸ ته رسېدلي، په داسې حال کې چې په ۲۰۲۰ کال کې دغه شمېر یوازې ۴۹ وو.

د ورکړل شویو شمېرو له مخې، په ۲۰۲۴ کال کې نږدې ۳۸ زره کسان معاینه شوي چې له ډلې یې شاوخوا ۴۹۰۰ مثبتې پېښې ثبت شوې دي؛ خو په ۲۰۲۵ کال کې بیا د معایناتو ترڅنګ مثبتې پېښې په څرګند ډول زیاتې شوې او تر ۱۴ زرو زیات کسان په دې ناروغۍ اخته موندل شوي دي.

راپورونه وايي چې د نړیوال مرستندویه بنسټ «ګلوبل فنډ» یوه ډله به ژر پاکستان ته ولاړه شي، څو د ایډز د زیاتېدونکو پېښو ارزونه وکړي او د مخنیوي لارې چارې وارزوي.

دا په داسې حال کې ده چې په پنجاب ایالت کې د مظفر ګړۍ ولسوالۍ کې هم د ایډز مثبتې پېښې په زیاتېدو دي، چې د خلکو اندېښنې یې راپارولي دي.

د امریکا د بهرنیو چارو وزارت اعلان کړی چې د دې هېواد د خپلواکۍ د اعلان د ۲۵۰مې کلیزې په مناسبت به ځانګړي او یادګاري پاسپورټونه خپاره کړي، چې په ډیزاین کې به د ولسمشر ډونالډ ټرمپ انځور او لاسلیک هم شامل وي.

د راپورونو له مخې، دا پاسپورټونه به محدود شمېر کې د واشنګټن د پاسپورټ ادارې له لارې امریکایي وګړو ته ورکړل شي او وېش به یې د روان کال په دوبي کې پیل شي.

د امریکا د بهرنیو چارو وزارت ویاند ټومي پیګټ ویلي چې دا نوښت د هېواد د تاریخي کلیزې د نمانځلو د پراخو پلانونو یوه برخه ده، چې په راتلونکې جولای میاشت کې به په ټول هېواد کې ځانګړي مراسم ترسره شي.

په خپرو شویو انځورونو کې لیدل کېږي چې د پاسپورټ ډیزاین د امریکا د خپلواکۍ له اعلامیې او ملي بیرغ څخه الهام اخیستی او د ټرمپ انځور په کې ځای پر ځای شوی دی.

همداراز، په بله پاڼه کې د بنسټګرو مشرانو د لاسلیک صحنه هم انځور شوې ده.

دا په داسې حال کې ده چې د ټرمپ ادارې په وروستیو کې هڅه کړې خپل نوم او نښې په بېلابېلو دولتي پروګرامونو او بنسټونو کې ځای پر ځای کړي.

سربېره پر دې، د راپورونو له مخې، په واشنګټن ښار کې د ځینو ودانیو بڼه هم بدلېږي، چې د سپینې ماڼۍ په ختیځه څانګه کې د لوی تالار د جوړولو او د یوه ستر یادګاري قوس د جوړېدو پلانونه هم پکې شامل دي.

د پاکستان د بلوچستان ایالت په بېلابېلو سیمو کې د تاوتریخوالي په جلا پېښو کې درې کسان وژل شوي او دوه نور ټپیان شوي دي.

د راپورونو له مخې، په لومړۍ پېښه کې چې د کوټې ښار په «سول لاینز» سیمه کې رامنځته شوې، د یوې تاڼې د مشرې د کورنۍ غړو او ساتونکو پر یوه موټر ډزې کړې، چې له امله یې یو کس وژل شوی او د یوه اته کلن ماشوم په ګډون دوه تنه ټپیان شوي دي.

په بله پېښه کې د کوټې د سریاب پر سړک ناپېژاندو وسله‌والو پر یوه رېړۍ چلوونکي ډزې کړې، چې په پایله کې یې نوموړي خپل ژوند له لاسه ورکړی دی.

همداراز، د عبدالله کلا په ولسوالۍ کې هم ناپېژاندو کسانو پر یوه ځوان ډزې کړې، چې له امله یې هغه وژل شوی؛ ویل کېږي قرباني د خیبر پښتونخوا د سوات سیمې اوسېدونکی و.

تر اوسه د دغه پېښو اصلي لاملونه نه دي روښانه شوي.

د کندهار سیمه‌ییز چارواکي وایي چې د لومړي ځل لپاره له دغه ولایت څخه متحده عربي اماراتو ته د الوچو صادرات پیل شوي، چې دا چاره د کرنیزو محصولاتو لپاره یو مهم پرمختګ بلل کېږي.

د معلوماتو له مخې، تر اوسه شاوخوا ۲ ټنه الوچې اماراتو ته لېږدول شوې او تمه ده چې په راتلونکو ورځو کې به نورې هم صادرې شي.

چارواکي زیاتوي چې ټولټال ۲۰ ټنه الوچې د صادراتو لپاره چمتو شوې دي.

د کندهار د کرنې، اوبو لګولو او مالدارۍ ریاست ویلي چې دا لومړی ځل دی چې د دې ولایت الوچې د هوا له لارې بهرنیو بازارونو ته لېږل کېږي، چې دا کار د محصولاتو د کیفیت ساتلو او چټک لېږد لپاره مهم بلل کېږي.

سرچینې وایي چې د دې صادراتو ارزښت له ۷۰ زرو امریکایي ډالرو څخه زیات دی او دا بهیر د یوه خصوصي شرکت له لوري ترسره کېږي.