د امریکا د بهرنیو چارو وزارت ټولو ایران میشته امریکايي وګړو ته خبرداری ورکړی چې باید سمدستي له ایران څخه ووځي او تر بل امر پورې دغه هېواد ته سفر ونه کړي.

د امریکا د بهرنیو چارو وزارت د Travel.State.Gov په رسمي وېب‌پاڼه کې په خپره شوې اعلامیه کې راغلي چې ایران ته سفر د هر ډول دلیل له مخې خطرناک دی او امریکايي وګړي هلته د جدي امنیتي ګواښونو سره مخ دي.

په اعلامیه کې ویل شوي چې امریکايي اتباع په ایران کې د ترهګرۍ، کورنیو ناکراریو، تښتونې، خودسرانه نیونو، شکنجې او ناعادلانه بندیزونو له جدي خطر سره مخ دي.

دا په داسې مهال کې ده چې نن د ترکیې، قطر او مصر په منځګړیتوب په عمان کې د امریکا او ایران د مذاکراتو ورځ هم ټاکل شوې ده.

د سپینې ماڼۍ ویاندې، کارولین لیویت د ایران او امریکا ترمنځ د جمعې ورځې د ناستې په اړه یوې پوښتنې ته په ځواب کې ویلي چې د ډونالد ټرمپ لپاره ډیپلوماسي تل د نړۍ له هېوادونو سره د تعامل لومړنی انتخاب دی؛ که هغه د امریکا متحدین وي او که سیالان.

د سپینې ماڼۍ ویاندې زیاته کړې چې سټیو ویتکاف او جرد کوشنر به د همدې خبرو اترو لپاره د جمعې په ورځ عمان ته سفر وکړي.

هغې ویلي، معلومه شي چې د دغو مذاکراتو پایله به څه وي او ولسمشر ټرمپ د هغوی له لوري د راپور او تازه معلوماتو ترلاسه کولو ته په تمه دی.

د ایران د بهرنیو چارو وزارت ویاند، اسماعیل بقایي د ایکس ټولنیزې شبکې له لارې خبر ورکړی چې ددغه هېواد د بهرنیو چارو وزیر سید عباس عراقچي د یو ډیپلوماټیکي پلاوي په مشرۍ د مذاکراتو لپاره له امریکا سره د خبرو اترو په موخه مسقط ته روان شوی دی.

بقایي ټینګار کړی چې دا لیدنه به د دې هدف لپاره ترسره شي چې د اټومي موضوع په اړه یوې عادلانه او باعزته هوکړې ته ورسېږي.

هغه زیاته کړې: «هیله لرو چې امریکایي لوری هم په دې بهیر کې له مسئولیت‌مننې، واقع‌بینۍ او جديت سره ګډون وکړي.»

د امریکا د ولسمشر ډونالډ ټرمپ نږدې سلاکار جېرډ کوشنر او د سپینې ماڼۍ ځانګړی استازی سټیف وېټکوف د قطر پلازمېنې دوحې ته رسېدلي دي، څو د ایران او امریکا ترمنځ د پلان شویو غیرمستقیمو خبرو لپاره سیمه‌ییزې سلا مشورې ترسره کړي.

د امریکایي چارواکو په وینا، دواړه استازي به له قطري مشرانو سره د سیمې پر امنیتي وضعیت او د تهران–واشنګټن پر اړیکو خبرې وکړي او وروسته به مسقط ته ولاړ شي، چېرته چې ټاکل شوې د جمعې په ورځ له ایراني پلاوي سره مذاکرات پیل شي.

دا خبرې د ایران د اټومي فعالیتونو، د غني‌سازۍ د کچې او د اقتصادي بندیزونو د کمېدو پر لارو چارو متمرکزې دي.

سرچینې وایي، د ناستې ځای له ترکیې څخه عمان ته د سیمه‌ییزو هېوادونو د فشار او منځګړیتوب په پایله کې بدل شو.

سپینه ماڼۍ وایي، امریکا غواړي د خبرو له لارې حل‌لار ومومي، خو د احتمالي هوکړې په اړه ډېر محتاط دریځ لري.

د واشنګټن ټینګار دا دی چې تهران باید عملي تضمینونه وړاندې کړي او خپل اټومي پروګرام په شفاف ډول محدود کړي، که نه نو د بندیزونو د نرمېدو چانس به کم وي.

الجزیرې د خپلو باخبره سرچینو په حواله راپور ورکړی چې، ایران او امریکا د ترکیې، قطر او مصر په منځګړتوب د یوې نوي امنیتي او اټومي موافقې پر چوکاټ توافق ته رسېدلي دي.

په دې چوکاټ کې ایران ژمنه کړې چې، درې کاله به د یورانیومو غني‌کول ودرول شي او وروسته به یې کچه تر ۱.۵٪ لاندې وساتل شي.

د لوړ غني‌والو یورانیوم زیرمې به درېیم هېواد ته انتقال شي.

خپلو سیمه‌ییزو غیر دولتي متحدانو ته د وسلو او ټکنالوژۍ د انتقال مخه به ونیسي.

د بالسټیک توغندیو د کارولو لومړی اقدام به نه کوي.

همدا راز، دواړو هېوادونو د یو تفاهم د عدم تجاوز په اړه موافقه وکړه.

دا خبرې په داسې مهال په عمان کې ترسره کېږي، چې سیمه د امریکا د احتمالي برید له خطر سره مخ ده، او تېره میاشت، د ایران د مظاهره کوونکو پر ضد د سختې پرځونې وروسته، د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ ځواکونو ته د عرب سمندرګي په ساحو کې د ځای پرځای کېدو امر کړی و.

د لوېدیځ آلمان په اسپنګدالم هوايي اډه کې، چې د ناټو له مهمو پوځي تاسیساتو څخه شمېرل کېږي او د امریکا د هوايي ځواک تر کنټرول لاندې ده، د امنیتي او عملیاتي تدابیرو د زیاتوالي له امله فعالیتونه د ورځې ۲۴ ساعته او د اوونۍ په ټولو ورځو کې پیل شوي دي.

دغه بدلون د سیمې د وروستیو پوځي او امنیتي پرمختګونو په رڼا کې رامنځته شوی دی.

د همدې بدلونونو په دوام، د امریکا د هوايي ځواک یوه د سي–۱۷ ډوله ترانسپورتي الوتکه د چهارشنبې په ورځ له آلمان څخه سعودي عربستان ته انتقال شوه.

دغه الوتکه عموماً د سرتېرو، پوځي تجهیزاتو او لوژستیکي توکو د لېږد لپاره کارول کېږي.

سربېره پر دې، د امریکا د هوايي ځواک درېیمه «ای–۱۱ای» الوتکه، چې د مخابراتي او قومندانۍ د ملاتړ ځانګړې الوتکه بلل کېږي، د یونان د کرېت ټاپو د خانیا له نړیوال هوايي ډګر څخه پورته شوه او د سعودي عربستان په سلطان هوايي اډه کې یې ناسته وکړه.

پوځي شنونکي دا تحرکات د امریکا او ناټو له‌خوا په منځني ختیځ کې د خپلو پوځي حضورونو د پیاوړتیا او د احتمالي امنیتي ننګونو پر وړاندې د چمتووالي نښه بولي.

تر اوسه د امریکا دفاع وزارت د دغو الوتنو او د اسپنګدالم اډې د ۲۴ ساعته عملیاتو په اړه نور جزئیات نه دي خپاره کړي.

د ایران د سمندري ځواکونو چارواکو راپور ورکړی چې تېره شپه یې په خلیج فارس کې د سون‌توکو قاچاق دوه بېړۍ نیولې دي.

د ایران دولتي رسنیو د راپور له مخې، د پلټنو پر مهال له یو میلیون لیټره زیات قاچاقي تېل ترلاسه شوي دي.

راپورونه زیاتوي، چې دغه بېړۍ د ایران په کورنیو اوبو کې ودرول شوې او پر قاچاقچیانو قانوني اقدامات پیل شوي دي.

تر اوسه لا د بېړیو د عملې نومونه او د تېلو د قاچاق وروستي منزلونه نه دي څرګند شوي.

د امریکا د عدلیې وزارت له‌خوا د جفري اپسټین د قضیې د میلیونونو نویو اسنادو تر خپرېدو وروسته، د بریتانیا سیاسي فضا توده شوې او دا موضوع د لومړي وزیر کی‌یر سټارمر لپاره په جدي سیاسي بحران بدله شوې ده.

راپورونه وایي، هغه اسناد چې تازه خپاره شوي، د پیټر منډلسن او اپسټین ترمنځ اوږدمهاله او پټې اړیکې ښيي؛ هغه اړیکې چې د منډلسن د رسمي دندو پر مهال هم دوام درلود.

همدې موضوع سټارمر اړ کړی چې د ولسي فشارونو په وړاندې د قربانیانو څخه بښنه وغواړي او ومني چې د خپل نږدې سیاسي ملګري په اړه یې ستره تېروتنه کړې ده.

سټارمر په یوه وینا کې وویل، هغه مهال چې منډلسن یې د بریتانیا د سفیر په توګه امریکا ته استولی و، د هغه د اړیکو ریښتینی ماهیت ورته نه و څرګند شوی او اوس پوهېږي چې مهم معلومات ترې پټ ساتل شوي وو.

له بلې خوا، پیټر منډلسن د مجلس اعیان څوکۍ پرېښې او دا مهال د پولیسو تر رسمي پلټنو لاندې دی.

راپورونه ښيي چې څېړنې یوازې د اړیکو پر افشا نه دي محدودې، بلکې د احتمالي مالي معاملو او د دولتي نفوذ د ناوړه استفادې احتمال هم تر څېړنې لاندې دی.

بریټانوي رسنۍ دا قضیه د بریتانیا د واکمن نظام لپاره خطرناکه بولي او وایي دا ښيي چې د لوړپوړو چارواکو د ټاکنې بهیر کمزوری او له شفافیته لرې دی.

همدارنګه، د کارګر ګوند دننه اندېښنه زیاته شوې چې دا لانجه به د سټارمر پر اعتبار او راتلونکو ټاکنو مستقیم اغېز ولري.

سټارمر ویلي چې د منډلسن د ټاکنې اړوند ټول رسمي اسناد به له بشپړې پلټنې وروسته ولس ته وړاندې کړي، خو ټینګار یې کړی چې د پولیسو د تحقیقاتو تر پای ته رسېدو مخکې به له هر ډول اقدام ډډه کوي.

د روسیې د ولسمشر ولادیمیر پوتین ځانګړي استازي کریل دیمیتریف ویلي، چې د روسیې، اوکراین او امریکا ترمنځ د سولې په روانو خبرو کې «مثبت پرمختګ» شوی او خبرې د ښه لوري پر خوا روانې دي.

دیمیتریف د ابوظبۍ د ناستې له پیل مخکې خبریالانو ته وویل، ځینې کړۍ په اروپا او بریتانیا کې هڅه کوي دا بهیر ګډوډ کړي، خو د ده په وینا، «هر څومره چې د خنډونو هڅې زیاتېږي، همغومره څرګندیږي چې اصلي بهیر مخ پر وړاندې روان دی.»

د پوتین استازي همدارنګه وویل، چې مسکو او واشنګتن د اړیکو د ښه کېدو لپاره عملي ګامونه اخلي او دواړه لوري د ګډ اقتصادي کاري ګروپ پر جوړېدو هم کار کوي.

د ټکنالوژۍ نړۍ مشهور میلیاردر او د ټسلا او سپېس‌ایکس مشر ایلان ماسک، په تازه څرګندونو سره یو ځل بیا د عامه بحثونو محور ګرځېدلی دی.

نوموړي په ټولنیزه شبکه اېکس کې د شتمنۍ او خوښۍ ترمنځ اړیکې ته په اشارې لیکلي:
«هر څوک چې وایي پیسې خوشبختي نه شي اخیستلی، ښايي واقعاً پوهېده چې څه وایي.»

دا څرګندونې داسې مهال مطرح کېږي چې د نړیوالو مالي سرچینو د معلوماتو له مخې، د ایلان ماسک خالصه شتمني اوس شاوخوا ۸۲۵ میلیارد امریکایي ډالرو ته رسېدلې ده، چې دا د نړۍ د شتمنو په تاریخ کې یو بې‌ساری ریکارډ بلل کېږي.

د بهرنیو رسنیو د راپورونو له مخې، د ماسک د شتمنۍ زیاتوالی تر ډېره د هغه د شرکتونو د ارزښت د لوړوالي پایله ده، په ځانګړي ډول د ټسلا، سپېس‌ایکس او مصنوعي ځیرکتیا شرکتونو کې د وروستیو پانګونو له امله.

شنونکي زیاتوي، که څه هم دا ډول ستره شتمني د اقتصادي ځواک نښه ده، خو د ماسک څرګندونې یو ځل بیا دا پوښتنه راپورته کوي چې آیا مادي بریاوې کولی شي د انسان شخصي رضایت تضمین کړي که نه.

په ټولنیزو شبکو کې د کاروونکو غبرګونونه ښيي چې د ماسک خبرې د ستاینې ترڅنګ له نیوکو سره هم مخ شوې دي؛ ځینې یې هغه د بریالیتوب سمبول بولي، خو نور بیا وایي چې شتمني د خوشبختۍ یوازینی معیار نه شي کېدای.