افغان چټک توپ‌ اچوونکی فضل الحق فاروقي د افغانستان د لېسټ اې سیالیو پر ځای دا مهال په انګلستان کې د ګلامورګن کلب لپاره لوبې کوي.

فاروقي چې د روانو لېسټ اې سیالیو لپاره د امو لوبډلې په نوملړ کې شامل و، د کورنیو سیالیو پر ځای انګلستان ته تللی او هلته د ګلامورګن کلب په استازیتوب په لوبو بوخت دی.

دا په داسې حال کې ده چې افغان کرکټ بورډ د هند غوره لیګ (IPL) کې له بوختو لوبغاړو پرته د ټولو ملي لوبغاړو لپاره په کورنیو لېسټ اې سیالیو کې ګډون اړین او جبري بللی و.

د فاروقي نشتون د یادې تګلارې د عملي کېدو او د ملي لوبغاړو د حضور په اړه پوښتنې راولاړې کړې دي.

سي‌بي‌اېس نيوز د باخبره سرچینو له قوله راپور ورکړی چې د ډونالډ ټرمپ ادارې د جمعې په ورځ د ایران پر ضد د احتمالي نوي پوځي بریدونو لپاره چمتووالی نیوه؛ خو تر څنګ یې ډیپلوماتیکې هڅې هم روانې وې او تر ماښامه پورې وروستۍ پرېکړه نه وه شوې.

د راپور له مخې، د امریکا د پوځ او استخباراتي ادارو ځینو غړو خپلې رخصتۍ لغوه کړې او دفاعي او استخباراتي چارواکي د بهرنیو اډو لپاره د ځواکونو د چمتووالي لېستونه نوي کوي.

هم‌مهاله، ډونالډ ټرمپ ویلي چې د حکومتي چارو د وضعیت له امله به د خپل زوی د واده په مراسمو کې ګډون ونه کړي او د یاد ورځې د رخصتۍ پر ځای به بېرته سپینې ماڼۍ ته ستون شي.

د افغان کرکټ بورډ له لوري د کندهار کرکټ لوبغالي د احاطوي دیوال او پویلین د عصري بیارغونې او رغنیزو چارو رسمي پیل وشو.

دا پروژه د کرکټ بورډ له پراختیایي بودیجې څخه د شاوخوا ۱۲ میلیونه افغانیو په لګښت ترسره کېږي.

د کرکټ بورډ مسؤلین وایي، ټاکل شوې چې د یادې پروژې ټولې چارې په راتلونکو شپږو میاشتو کې بشپړې او د لوبغالي اسانتیاوې لا معیاري شي.

د کندهار کرکټ لوبغالی د هېواد له مهمو او پراخو لوبغالو څخه شمېرل کېږي چې په تېرو کلونو کې یې د کورني کرکټ ګڼو فرسټ کلاس، لیسټ اې او نورې مهمو سیالیو کوربتوب کړی دی.

د یادونې وړ ده چې افغان کرکټ بورډ روان کال کې د رحمت ولي مسرور کرکټ لوبغالي او نجیب ترکي کرکټ لوبغالي د بیارغونې او پراختیايي پروژې هم پیل کړې دي.

د بورډ په وینا، له دې کارونو موخه دا ده چې د کابل نړیوال سپورټس کمپلیکس ترڅنګ راتلوونکي کې هېواد کې یو بل نړیوال او معیاري لوبغالی هم چمتو شي، څو افغانستان وکولای شي په راتلونکي کې د نړیوالو لوبډلو د سیالیو کوربتوب ترسره کړي.

نړیوال وجهي صندوق (IMF) خبرداری ورکړی چې د منځني ختیځ روانو شخړو، د انرژۍ د بیو لوړېدو او دوامدار انفلاسیون د نړۍ اقتصاد له جدي فشار سره مخ کړی دی.

د صندوق په تازه راپور کې ویل شوي چې که جیوپولیټیکي کړکېچونه دوام وکړي، نړیواله اقتصادي وده به نوره هم ورو شي او مالي بازارونه به له بې‌ثباتۍ سره مخامخ شي.

د راپور له مخې، د تېلو او ګازو نړیوالو بیو زیاتوالی د تولید، ترانسپورټ او خوراکي توکو لګښتونه لوړ کړي، چې ورسره په ګڼو هېوادونو کې د ژوند مصارف زیات شوي دي.

اقتصادي شنونکي وایي، د نړۍ مرکزي بانکونه ښايي د انفلاسیون د کنټرول لپاره سودي کچې لوړې وساتي، چې دا کار به پر پانګونې او سوداګرۍ منفي اغېز وکړي.

IMF همداراز خبرداری ورکړی چې پرمختیايي هېوادونه تر ټولو زیات زیان ویني، ځکه د پورونو فشار، د اسعارو کمزوري او د وارداتو لوړې بیې یې اقتصادونه زیانمن کړي دي.

کارپوهان باور لري چې راتلونکې میاشتې به د نړیوال اقتصاد لپاره ډېرې حساسې وي، او هېوادونه باید د انرژۍ، سوداګرۍ او مالي ثبات لپاره ګډ اقدامات وکړي.

په بنګله دېش کې د لوی اختر له رانږدې کېدو سره د قربانۍ څارویو بازارونه تاوده شوي؛ خو یو ځانګړی البینو مېښ د خپل نوم او بڼې له امله د خلکو پام ځان ته اړولی دی.

دغه ۷۰۰ کیلوګرامه البینو مېښ، چې زرین رنګه وېښتان لري، د امریکا د ولسمشر “ډونالډ ټرمپ” په نوم نومول شوی دی.

د مېښ ۳۷ کلن مالک ضیاالدین وایي، کشر ورور یې د دې د غیر عادي او طلایي وېښتو له امله دغه نوم پرې ایښی دی.

هغه ویلي چې خلک د می میاشتې راهیسې د دې مېښ لیدلو ته ورځي او ګڼ شمېر کسان ورسره عکسونه هم اخلي.

د راپورونو له مخې، دغه مېښ په ورځ کې څلور ځله لمبول کېږي او د قربانۍ بازار کې یې ځانګړی شهرت موندلی دی.

د پاکستان د پوځ مشر عاصم منیر د تهران او واشنګټن ترمنځ د روانو مذاکراتو د منځګړیتوب هڅو په ترڅ کې تهران ته رسېدلی دی.

د پاکستان د پوځ د عامه اړیکو ادارې (ISPR) ويلي، نوموړی د ایران د کورنیو چارو وزیر اسکندر مومني له لوري په رسمي او تود هرکلي بدرګه شو.

د راپورونو له مخې، عاصم منیر به په تهران کې د ایراني مشرانو سره د امریکا او ایران ترمنځ د خبرو، سیمه‌ییز امنیت، او د منځني ختیځ د ثبات په تړاو مهمې خبرې ترسره کړي.

راپورونه وايي، د پاکستان په هڅو د امریکا او ایران ترمنځ د سولې د تړون یوه مسوده چمتو شوې او تمه ده چې لنډ وخت کې به اعلان شي.

ویل کیږي، دواړه لوري د پاکستان په منځګړیتوب د یوه داسې چوکاټ پر سر هوکړې ته نږدې شوي چې موخه یې د جګړې او تاوتریخوالي کمول او د اړیکو د بیا پیل زمینې برابرول دي.

د راپورونو له مخې، په مسوده کې د تاوتریخوالي او بریدونو درولو، د بندیزونو د تدریجي کمېدو او د خبرو د دوام په اړه مهم موارد شامل دي، خو تراوسه د ایران د اټومي پروګرام او ځینو امنیتي مسایلو په اړه مهم اختلافات نه دي حل شوي.

له دې پرمختګونو سره سره، لا هم دا کوم رسمي تړون نه یادیږي ځکه دواړو لوریو لا وروستۍ پرېکړه نه ده اعلان کړې.

دا په داسې حال کې ده چې پاکستان لا هم د امریکا او ایران ترمنځ د منځګړي په توګه رویبارۍ ته دوام ورکړی، د دواړو لوریو پیغامونه او وړاندیزونه یو بل ته رسوي او د پخلاینې او هوکړې ته د رسېدو لپاره لوړو پوړو پاکستاني چارواکو تهران ته سفرونه پیل کړي.

د ملګرو ملتونو د بشري حقونو عالي کمیشنر ولکر ترک له هېوادونو غوښتي چې افغان کډوال او پناه غوښتونکي دې په زوره خپل ته نه ستنوي.

هغه ویلي افغانستان لا هم خوندي نه دی او ستنېدونکي کسان له جدي خطرونو سره مخ کېدی شي.

د ملګرو ملتونو د کډوالو ادارې د معلوماتو له مخې، د ۲۰۲۶ کال له پیل راهیسې نږدې ۲۷۰ زره افغانان له ایران، پاکستان او ځینو نورو هېوادونو افغانستان ته شړل شوي دي.

ملګرو ملتونو ویلي، یو شمېر بېرته ستانه شوي افغانان د خپلسري نیولو، بندي کولو، ربړولو او ناوړه چلند سره مخ شوي دي. ښځې، خبریالان، د پخواني حکومت کارکوونکي او د مدني ټولنې غړي لا هم د بشري حقونو د سرغړونو له جدي خطر سره مخ دي.

ولکر ترک ټینګار کړی چې د نړیوال قانون له مخې هېڅوک باید داسې هېواد ته ونه لېږل شي چې هلته یې ژوند، امنیت او آزادي له خطر سره مخ وي.

په همدې حال کې، د اروپايي ټولنې یو شمېر غړي هېوادونه غواړي د افغان کډوالو د ستنولو لپاره ګډه تګلاره جوړه کړي، خو د ملګرو ملتونو د بشري حقونو مشر اندېښنه ښودلې چې ځینې اروپايي هېوادونه، سره له دې چې افغانستان کې خراب وضعیت ګوري، بیا هم د افغانانو شړل پیلوي یا پرې غور کوي.

دا مهال د افغانستان په ګاونډیو هېوادونو کې افغان کډوال له سختو شرایطو سره مخ دي او له نیول کېدو وروسته تش لاس په زوره خپل هېواد ته را شړل کیږي.

د افغانستان د کرکټ کډواله ښځینه لوبډله په جون میاشت کې د ښځو د ۲۰ اووریز نړیوال جام لپاره انګلېنډ ته سفر کوي.

دغه لوبډله غواړي د نړیوالو سیالیو لپاره د رسميت پېژندنې او د افغانستان په نوم په نړیوالو سیالیو کې د ګډون حق ترلاسه کولو هڅې دوامداره وساتي.

راپورونه ښیي چې افغان لوبغاړې به په انګلېنډ کې د ښځو شل اووریز نړیوال جام لوبې وکوري، خپلمنځي شل اووریزې لوبې به وکړي او هم به ورته د تمرین ځانګړي فرصتونه برابر شي.

د انګلېنډ کرکټ بورډ دغې هېواد ته د افغان کډوالې ښځینه لوبډلې سفر له فرهنګي او ورزشې اړخه مهم بللی. خو په ورته مهال یې ټینګار کړی چې لا هم نه غواړي د افغانستان نارینوو لوبډلې سره دوه اړخیزې لوبې وکړي.

بل لور، د افغانستان د پارلمان پخوانۍ وکیلې او فعالې سیاسې څېرې فوزیه کوفي په خپله اېکس پاڼه انګلېنډ ته د افغان ښځینه لوبډلې سفر د خپلو هڅو پایله او لاسته راوړنه بللې، خو په داسې حال کې چې تېر کال هم یاده لوبډله د ښځو د یو ورځني نړیوال جام پر مهال هند ته بلل شوې وه او د سیالیو پر مهال موجوده وه.

دا په داسې حال کې ده چې په افغانستان کې د طالبانو حکومت له بیا واکمنېدو وروسته د ښځو د کرکټ ملي لوبډلې ډېری لوبغاړی له هېواده ووتلې او اوس په اسټرالیا کۍ د افغانستان د کډوالې ښځینه لوبډلې په نوم پېژندل کیږي چې د تېر زېږدیز کال په جنورۍ میاشت کې یې د بې پولې کرکټ بنسټ له خوا له جوړې شوې لوبډلې سره لوبې هم وکړې.

افغانه غر ختونکې ذکیه احمد پرون پنجشنبه د اېوېرېسټ غره؛ د نړۍ تر ټولو لوړې څوکې ته وختله او لومړنۍ افغانه ښځه شوه چې دغه کارنامه جوړوي.

د پاکستان د غره ختنې رسمي ادارې الپاین کلب په یوه خبرپاڼه کې ویلي، ذکیه احمد د پنجشنبې په سهار د نیپال د خومبو سیمې د تامي کلي له دوو نیپالي لارښوونکو «دوا ټېنزینګ شیرپا او فربا ګیالجین شیرپا» سره یوځای د ۸ زره ۸۴۸ مترو لوړې څوکې سر ته ورسېده.

ذکیه احمد چې د بشري حقونو فعاله او غرختونکې ده، د طالبانو د حکومت له بیا واکمنېدو وروسته له افغانستانه ووتله او اوس په اسټرالیا کې اوسیږي.

آغلې احمد په داسې وخت کې یاده کارنامه جوړوي چې په ټول افغانستان کې د طالبانو د حکومت له لوري د ښځو په هر ډول ورزش او لوبو بندیز لګېدلی، هم مهاله د نړۍ تر ټولو لوړې څوکې ته د ذکیې احمد د پورته کېدو کارنامه په نړیواله کچه له پراخو ستاینو سره بدرګه شوې.