د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ ویلي، چې هېواد یې تر ټولو قوي پوځ او پرمختللي تجهیزات لري؛ خو ځینې وسایل په “احمقانه ډول” افغانستان کې پرېښودل شوي دي.
هغه دا څرګندونې د کابینې په غونډه کې وکړې او ویې ویل، که څه هم دغه تجهیزات ډېر نه وو، خو لا هم دا نه ده معلومه چې ولې پرېښودل شول.
ټرمپ تر دې وړاندې هم ځو ځله ویلي، چې دا تجهیزات باید نه وی پرېښودل شوی.
د یادونې ده چې څه موده وړاندې پاکستان غوښتنه کړې وه، چې امریکا باید دغه وسلې بېرته وپېري.
یوې امریکایي محکمې پرېکړه کړې چې د ۲۰۰۱م کال د سپټمبر ۱۱مې ترهګریزو بریدونو او د ختیځې افریقا کې د امریکا پر سفارتونو د حملو قربانیان، د افغانستان بانک د ۳.۵ میلیارد ډالرو کنګل شوې شتمنۍ اخیستو حق دار نه دي.
محکمې په خپله پرېکړه کې ویلي، افغانستان بانک د بهرنیو شتمنیو د خوندي ساتنې قانون لاندې راځي، او داسې هېڅ شواهد نشته چې دا بانک دې د طالبانو حکومت تر کنټرول لاندې راغلی وي.
خو د محکمې یوه قاضي له دې پرېکړې سره مخالفت څرګند کړی، او ویلي یې دي چې د ترهګرۍ د قربانیانو د جبران قانون له مخې، قربانیان باید د ترهګرۍ اړوند شتمنیو دعوه ولري.
نوموړي ټینګار کړی چې دا چې اوسنی افغانستان په نړیواله کچه په رسمیت نه دی پېژندل شوی؛ نو باید مرکزي بانک یې هم د شتمنیو ساتلو حق و نه لري.
د پاکستان د طبيعي پېښو ادارې خلکو ته خبرداری ورکړی چې په پنجاب او ازاد جمو کشمیر کې د سختو بارانونو له امله د سېلابونو او ځمکې ښویېدو وېره شته.
یادې ادارې ویلي، چې په لاهور، سیالکوټ، ګوجرانواله او ګڼو نورو ولسوالیو کې د بارانونو امکان شته.
د یادو سیمو اوسیدونکو ته سپارښتنه شوې چې له سیندونو، د غرونو له لمنو او ټیټو سیمو څخه خوندي ځایونو ته ولاړ شي.
دا په داسې حال کې ده چې څو ورځې وړاندې خیبر پښتونخوا او د پاکستان ګڼو سیمو کې سیلابونو سلګونه تنو ته مرګ ژوبله واړوله.
د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ پر هند تعرفې تر ۵۰ سلنې پورې لوړې کړې دي.
دغه پرېکړه، چې له نن څخه عملي کېږي، د هند له خوا له روسیې د تېلو پېرلو په غبرګون کې شوې.
د دغې پرېکړې له مخې، پر کالیو، بوټانو، ورزشي وسایلو او فرنیچر ۲۵ سلنه اضافي مالیات لګول کېږي.
د ایران امنیتي او نظامي ځواکونو نن سهار د سراوان په هوشک سیمه کې پر یوه استوګنیز کور د چاپې پر مهال له وسلهوالو کسانو سره په سخته نښته کې ښکېل شوي.
د سیمهییزو سرچینو په وینا، له سهاره د سپکو او درنو وسلو د ډزو غږونه اورېدل کېږي او سیمې په بشپړ ډول امنیتي حالت خپل کړی دی.
تر اوسه د نښتې د تلفاتو او د کور دننه کسانو د برخلیک په اړه کره معلومات نه دي خپاره شوي.
د هرات ـ کابل پر لویه لاره د مسافر وړونکي بس د ترافیکي پېښې له امله لږ تر لږه ۲۵ تنه مړه شوي او ۲۷ نور ټپیان شوي دي.
د طالبانو د کورنیو چارو وزارت ویاند عبدالمتین قانع د پېښې پخلی کړی او ویلي یې دي چې دغه پېښه نن سهار شاوخوا درې بجې د بریدګي سیمې په ارغندي کې رامنځته شوې.
د قانع په وینا، پېښه هغه مهال رامنځته شوه چې د ۵۸۰ ډوله مسافر وړونکی بس له عمومي سړک څخه اووښت او چپه شو.
نوموړي زیاته کړې، د پولیسو مسوولین سمدستي د پېښې ځای ته رسېدلي او ټپیان یې د کابل او میدان ښار روغتونونو ته لېږدولي دي.
مسولینو ویلي چې لا هم د نورو معلوماتو موندلو په تړاو څېړنې روانې دي.
د طالبانو حکومت د چاپېریال ساتنې ادارې سرپرست مطیع الحق خالص وايي، د تېرو جګړو پر مهال د کیمیاوي وسلو کارېدنې ډېری افغانان زیانمن کړي او د ناروغیو سبب شوي دي.
هغه د کابل په یوه پوهنتون کې په یوه سیمینار کې ویلي، افغانستان د اقلیمي بدلون په برخه کې هېڅ ونډه نه لري؛ خو له تر ټولو زیانمنو هېوادونو څخه دی.
خالص زیاته کړې، د ښارونو نامنظمې پراختیا جدي ستونزې جوړې کړې دي او اړتیا ده چې استادان، زده کړیالان او دولتي ادارې په ګډه د چاپېریال د ساتنې او عامه پوهاوي لپاره کار وکړي.
د طالبانو حکومت یوه جګپوړي پلاوي ویلي، چې له برېتانیا د افغان کډوالو د ایستنې د اصلاحاتو ګوند له طرحې هرکلی کوي.
نوموړي ټېلګراف ورځپاڼې ته ویلي، طالبان به بېرته ستنېدونکي افغانان ومني او د هغوی د ملاتړ لپاره به بشري مرستې هم ومني، خو پیسې به نه اخلي.
تر دې وړاندې د بریتانیا د اصلاحاتو ګوند مشر نایجل فراج ویلي، که په ټاکنو کې بریالی شي، په پنځو کلونو کې به ۶۰۰ زره ناقانونه کډوال وباسي او ښايي د افغان کډوالو د بېرته ستنولو په بدل کې د طالبانو حکومت او اریتره ته مالي مرسته ورکړي.
که څه هم برېتانیا د طالبانو حکومت په رسمیت نه پېژني؛ خو د دې هېواد د لومړي وزیر دفتر ویلي چې د کډوالو د استولو د هوکړو احتمال نه ردوي.
د یادونې ده چې جرمني بیا تر دې وړاندې څه باندې ۱۰۰ افغان کډوال بېرته کابل ته ستانه کړي دي.
د امریکا د دفاع وزارت ویلي، چې ځانګړي پلاوي د ۲۰۲۱ کال د اګست پر ۲۶مه د کابل هوايي ډګر د «ابي دروازې» ځانمرګي برید څېړنې پیل کړې دي.
د امریکا دفاع وزیر پیټ هېګسټ وایي، څېړنه د شفافیت او حساب ورکونې لپاره کېږي او د قربانیانو کورنیو ته به عدالت تامینوي.
هغه ویلي، چې د څېړنو وروستی راپور به د ۲۰۲۶ کال تر نیمایي وړاندې خپور شي.
لومړنۍ موندنې ښيي چې برید د جګړې په ډګر کې د مخنیوي وړ نه و، خو اوس به د هغه وخت د پوځي رهبرۍ پرېکړې، د استخباراتي معلوماتو کارونه او د ځواکونو ځای پر ځای کول وڅېړل شي.
د یادونې ده چې په دغه برید کې ۱۳ امریکايي سرتېري او شاوخوا ۱۷۰ افغان ملکي وګړي وژل شوي وو.
د ایران د بهرنیو چارو وزارت ویاند، اسماعیل بقایي ویلي، چې د جنیوا په غونډه کې یې درې اروپایي هېوادونو ته د بندیزونو د لرې کولو او د ایران د اټومي حقونو غوښتنې په ښکاره توګه وړاندې کړي دي.
هغه زیاته کړې چې اروپا د حقوقي دلایلو له مخې د ماشې د کارولو حق نه لري او که دا کار وکړي؛ نو له جدي پایلو سره به مخ شي.