د وینزویلا مرستیالې ولسمشرې ډیلسي رودریګز د امریکا د وروستیو پوځي اقداماتو پر وړاندې غبرګون ښودلی او ویلي یې دي، هېواد به یې هېڅکله د کومې بهرني امپراتورۍ تابع نه شي.

رودریګز ټینګار کړی چې ولسمشر نیکولاس مادورو او د هغه مېرمن باید ژر بېرته خپل هېواد ته ستانه شي، ځکه د وینزویلا حاکمیت د معاملې یا فشار لاندې نه دی.

هغې په خپلو څرګندونو کې د وینزویلا د خلکو او حکومت د حقونو یادونه کړې او ویلي یې دي، د هېواد راتلونکی باید د بهرنیو پوځي مداخلتونو له لارې ونه ټاکل شي.

په ورته وخت کې ځینو سرچینو رسنیو ته ویلي، رودریګز د وروستیو تحولاتو پر مهال په روسیه کې ده، خو تراوسه د هغې د اوسني ځای په اړه کره معلومات نشته.

بل لورته د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ څرګنده کړې چې د واک قانوني لېږد پورې به د وینزویلا چارې د امریکا په لاس کې وي.

د چین د بهرنیو چارو وزارت د وینزویلا د ولسمشر نیکولاس مادورو او د هغه د مېرمنې د نیول کېدو غندنه کړې ده.

دغه وزارت ویلي، دا اقدام د واشنګټن له‌خوا سلطه‌غوښتونکی عمل دی او د نړیوالو قوانینو سرغړونه کوي.

چین ټینګار کړی چې د وینزویلا ملي حاکمیت ته باید درناوی وشي او د دې ډول اقداماتو له امله په لاتیني امریکا کې د امنیت او سولې لپاره خطر رامنځته کېدای شي.

یاد وزارت همدارنګه یادونه کړې چې چین او وینزویلا د انرژۍ په برخه کې نږدې همکاري لري او چین د تېرو شلو کلونو راهیسې د وینزویلا د تېلو لوی واردوونکی پاتې شوی دی.

د بشري حقونو د څار ادارې ویلي، وینزویلا د اوږدې ځپنې وروسته داسې سیاسي بدلون ته اړتیا لري چې د خلکو حقونه رعایت کړي او عادلانه ټاکنې تضمین شي.

دغې ادارې ټینګار کړی چې راتلونکی سیاسي نظام باید د وینزویلا د اوسېدونکو له‌خوا وټاکل شي، نه د بهرنیو پوځي مداخلې له لارې.

د بشري حقونو څار بنسټ وايي، وینزویلا د داسې ډېموکراټیک نظام مستحق ده چې پکې بنسټیزې ازادۍ خوندي وي او خلک په ازادو ټاکنو کې برخه واخلي.

امریکایي رسنیو راپور ورکړی چې د وینزویلا ولسمشر نیکولاس مادورو او د هغه مېرمن د امریکا د ځانګړو ځواکونو له لوري له نیول کېدو وروسته، نیویارک ته انتقال شوي او اوس د بروکلین د «متروپولېټن» توقیف خونې ته لېږدول شوي دي.

ټاکل شوې مادورو راتلونکې اوونۍ د منهټن په فدرالي محکمه کې د نشه‌یي توکو قاچاق، وسلو او نورو اړوندو جرمونو په تړاو محکمې ته حاضر شي.

د امریکا چارواکو ویلي، د مادورو نیول د اوږدو میاشتو پلان او د پراخو استخباراتي او پوځي عملیاتو پایله ده.

په ورته وخت کې د مادورو د مېرمنې قضیه هم د امریکا له لوري څېړل کېږي؛ خو د هغې په اړه جزیات تر اوسه محدود دي.

رسنۍ وايي، د نیول کېدو پر مهال مادورو او د هغه مېرمن د ځانګړو ځواکونو تر محافظت لاندې په خوندي ډول انتقال شوي، او د امریکا عدالت ته د وړاندې کولو لپاره ټول احتیاطي تدابیر نیول شوي دي.

د امریکا سناتور برني سندرز پر وینزویلا د ډونالډ ټرمپ په مشرۍ د امریکا د حکومت پر وروستي پوځي برید سختې نیوکې کړې دي او ویلي یې دي چې ولسمشر ټرمپ د امریکا د اساسي قانون له مخې دا صلاحیت نه لري چې د کانګرس له اجازې پرته پر بل هېواد پوځي برید وکړي.

سندرز پر خپله اېکس پاڼه لیکلي، دا مهال په امریکا کې شاوخوا ۶۰ سلنه خلک له یوې تنخوا تر بلې تنخوا په سختۍ سره ژوند تېروي او له اقتصادي فشارونو سره مخ دي.

د هغه په وینا، ټرمپ باید پر بهرنیو پوځي ماجراجویو تمرکز پرېږدي او د خپلو خلکو د ژوند د ښه کېدو لپاره عملي ګامونه واخلي.

نوموړي زیاته کړې، د وینزویلا پر وړاندې د امریکا پوځي اقدام نه یوازې ناقانونه دی، بلکې د تېلو د لویو شرکتونو د ګټو د خوندي کولو هڅه هم بلل کېږي.

سندرز ټینګار کړی چې ټرمپ باید دا ډول پوځي کړنې ودروي او د جګړې پر ځای د کورنیو اقتصادي او ټولنیزو ستونزو حل ته لومړیتوب ورکړي.

د پخواني جمهوري نظام د دفاع سرپرست وزیر شاه محمود میاخېل ویلي، افغانستان په تېرو پنځو لسیزو کې د وینزویلا په څېر حالتونه څو ځله تجربه کړي او تاریخ ښيي چې ستر قدرتونه تل ایډیالوژۍ د خپلو ګټو، نفوذ او واک د ساتلو لپاره د وسیلې په توګه کاروي.

میاخېل ټینګار کړی چې ایډیالوژي په یوازې ځان د یو هېواد ګټې نه شي خوندي کولای او نه هم د سیاسي او اقتصادي ستونزو حل وړاندې کوي.

د هغه په وینا، واقعي سیاست پر ریالیزم ولاړ وي، یعنې هېوادونه د اقتصادي او پوځي ځواک له لارې خپلې اوږدمهالې ګټې تعقیبوي.

نوموړي ویلي، هغه هېوادونه چې قوي اقتصاد او پوځي بنیه ولري، کولای شي خپلې ملي ګټې په ښه ډول وساتي؛ خو په افغانستان کې سیاست نه د ریالیزم پر بنسټ ولاړ دی او نه هم د اغېزمنې حکومتولۍ او خلکو ته د خدمت کولو سیستمونه شته.

شاه محمود میاخېل زیاته کړې چې یوازې شعارونه او خیالي خبرې ستراتیژي نه جوړوي او افغان سیاست تر ډېره د عمل پر ځای پر خبرو ولاړ پاتې شوی دی.

د افغان سولې لپاره د امریکا پخواني ځانګړي استازي زلمي خلیلزاد ویلي، د امریکا له لوري په وینزویلا کې ترسره شوی عملیات به د نړۍ د پوځونو له‌خوا په حیرانتیا وڅېړل شي او ځینې هېوادونه به یې حتا په اندېښنه کې اچولي وي.

خلیلزاد ویلي، نړیوال پوځونه به هڅه وکړي له دغو عملیاتو درسونه واخلي او دا وڅېړي چې څنګه یې مخه ونیسي او پر وړاندې یې مقابله وکړي.

هغه ټینګار کړی چې د امریکا استخباراتي ادارې باید دا موضوع لومړیتوب وګرځوي او دا معلومات راټول کړي چې نور هېوادونه له دغو عملیاتو څه پایلې اخلي، ځکه د راتلونکو پوځي وړتیاوو او ستراتیژیو جوړول به پر همدې تجربو ولاړ وي.

د بریټانیا او فرانسې هوايي ځواکونو د ګډو عملیاتو په ترڅ کې د سوریې په پالمیرا ښار کې د داعش پر یوه مهم مرکز هوايي بریدونه کړي دي.

د بریټانیا د دفاع وزارت ویلي، دغه بریدونه د شنبې په ورځ ترسره شوي او پکې د داعش د وسلو یوه زېرمه له منځه وړل شوې ده.

د خبرپاڼې له مخې، په عملیاتو کې ملکي وګړو ته کوم زیان نه دی اوښتی.

دا بریدونه په داسې مهال شوي چې امریکا هم په وروستیو اوونیو کې په سوریه کې د داعش پر یو شمېر مرکزونو هوايي حملې کړې دي.

د نیویارک ښار نوی ښاروال، زهران ممداني، د امریکا له خوا د وینزویلا ولسمشر نیکولاس مادورو او د هغه د مېرمنې د نیولو اقدام د قانون خلاف او د جګړې عمل بللی.

ښاروال ممداني دا اقدام د یو اړخیزې پوځي مداخلې او د نړیوال او فدرالي قانون خلاف ګام بللی.

ممداني په خپله ایکس‌پاڼه لیکلي، چې دغه یواړخیزه پوځي مداخله نه یوازې د وینزویلا خلک، بلکې نیویارک کې مېشت زرګونه وینزویلایان هم اغېزمنوي.

ممداني زیاته کړې:«زما لومړیتوب د نیویارک د ټولو اوسېدونکو، په ځانګړې توګه د وینزویلایانو، خوندیتوب دی. زموږ اداره به وضعیت له نږدې څاري او اړوند لارښوونې به خلکو ته وړاندې کوي.»

د افغان سولې لپاره د امریکا پخواني ځانګړي استازي زلمي خلیلزاد ویلي، که څه هم لا روښانه نه ده چې د وینزویلا په تړاو به بل ګام څه وي؛ خو ترسره شوی عملیات بې‌ساری او په لوړه کچه په مسلکي ډول عملي شوی دی.

خلیلزاد د امریکا د پوځ، استخباراتي ادارو او قانون پلي کوونکو ځواکونو ستاینه کړې.

هغه دغه راز زیاته کړې چې دا یو ډېر بریالی او اغېزمن اقدام و.