د اوکراین ولسمشر ولادیمیر زلنسکي د سولې خبرو لپاره د پنجشنبې ماسپښين استانبول ته رسېدلی دی.
دا خبرې د روسیې او اوکراین ترمنځ د جګړې پای ته رسولو لپاره ترسره کېږي.
د راپورونو له مخې، ټاکل شوې چې زلنسکي لومړی د ترکيې له ولسمشر رجب طیب اردوغان سره وګوري.
تمه کېږي چې دغه لیدنه د سولې هڅو ته لاره هواره کړي.
تر دې وړاندې د روسیې ولسمشر ویلي وو، چې د جګړې د پای ته رسېدو لپاره باید له ده سره مخامخ خبرې وشي؛ خو اوس یې ویلي چې ترکیې ته د خبرو لپاره استازی استوي او دی خپله نه ځي.
د ایران ولسمشر مسعود پزشکیان، د کرمانشاه په سفر کې د امریکا د ولسمشر ډونالډ ټرمپ وروستیو څرګندونو ته غبرګون وښود.
نوموړي وویل، چې ډونالډ ټرمپ ایراني مشران او رهبران غله بللي؛ خو خپله دوی نړۍ لوټ کړه.
پزشکیان ټینګار کړی چې د ایران د رهبر ژوند روښانه دی؛ خو د هغو کسانو ژوند هم معلوم دی چې ادعا کوي نړۍ د قانون له مخې اداره کوي.
هغه ویلي:«موږ د خپل رهبر ژوند وینو، هر څه یې څرګند دي، خو هغوی چې نړۍ لوټوي، د هغوی ژوند هم خلکو ته معلوم دی.»
نوموړي دا څرګندونې داسې مهال کوي چې د ایران او لوېدیځو هېوادونو ترمنځ سیاسي او اقتصادي اړیکې ترینګلې دي او دواړه خواوې وخت ناوخت پر یو بل تورونه لګوي.
د شطرنج نړیوال فدراسیون د طالبانو حکومت له لوري د شطرنج پر بندیز اندېښنه څرګنده کړې.
یاد فدراسیون ویلي، دا موضوع له المپیک کمېټې، د آسیا شطرنج فدراسیون او نورو ورزشي ادارو سره څېړي، څو حللاره ومومي.
دغه فدراسیون زیاتوي، شطرنج په افغانستان کې اوږده سابقه لري او وروستیو کلونو کې ښه وده کړې ده.
د یادونې ده چې د طالبانو حکومت د شرعي دلایلو له کبله د شطرنج لوبه ځنډولې ده.
د سوریې د انتقالي حکومت مشر احمد شرع وایي، له بندیزونو د امریکا د لاس اخیستو وروسته به سوریه د کار او بیارغونې پر مرکز بدله شي.
شرع د پانګوالو هرکلی کړی او د نوې دورې پیل یې “د سوریایي انقلاب” په نوم یاد کړی دی.
د یادونې ده چې تېره ورځ ډونالډ ټرمپ، محمد بن سلمان او اردوغان له شرع سره لیدلي او ټرمپ اعلان کړی چې امریکا به ټول بندیزونه لرې کړي.
د امریکا له لوري د بندیزونو لغوه کېدو سوریایي خلک خوشاله کړي او دا اقدام یې په ښارونو کې په نمانځلی دی.
پاکستان هند ته رسمي لیک لیږلی او د هندوس اوبو تړون ځنډول یې “غیرقانوني” بللي دي.
لیک د سېکرتر سید علي مرتضیٰ له لورې لیږل شوی او په کې د تړون په هغو مادو ټینګار شوی چې له هند څخه په پاکستان د اوبو د راګرځولو حق اخیستل شوی دی.
مرتضی په لیک کې لیکلي:« ددې تړون هېڅ ماده داسې نه ده چې د دغه ډول اقدام اجازه ورکړي.»
پاکستان یو ځل بیا ټینګار کړی چې دغه تړون لا هم په خپل اصلي شکل کې نافذ او د باور وړ ګڼل کیږي.
د ملګرو ملتونو د نفوس صندوق اجرایوي رییس اندرو سابرټن له افغانستان څخه د خپل سفر وروسته ویلي، چې دا هېواد له «دوګوني بشري کړکېچ» سره مخ دی.
نوموړي ویلي، د افغان کډوالو په زور راستنیدنه او له دغه صندوق سره د امریکا د ۱۰۰ میلیونه ډالرو مالي مرستې بندېدل، وضعیت نور هم کړکېچن کړی دی.
ښاغلي سابرټن زیاته کړې چې د مالي سرچینو د کمښت له امله، ښايي ۶.۳ میلیونه وګړي چې ډېری یې ښځې او نجونې دي، د روغتیايي او بشري خدماتو له لاسرسي بېبرخې شي.
د راپور له مخې، یوازې د روان کال د اپریل میاشت کې له ایران او پاکستان څخه تر ۲۵۰ زرو زیات افغان کډوال راستانه شوي، چې نږدې ۹۶ زره یې په زور شړل شوي دي.
نوموړي دا هم ویلي چې دغه مالي مرستې له کورنۍ روغتیا، ګرځنده روغتیايي ټیمونو او رواني ټولنیزو ملاتړونو سره مرسته کوله، او که دا وضعیت دوام ومومي، نو د ملګرو ملتونو د نفوس صندوق فعالیتونه به تر نیمايي هم راکم شي.
د پاکستان زنداني پخواني لومړي وزیر، عمران خان د دې هېواد د لومړي وزیر شهباز شریف د خبرو اترو وړاندیز منلی دی.
د تحریک انصاف ګوند یو مشر ګوهر علي خان اډیاله زندان کې د شهباز شریف وړاندیز له عمران خان سره شریک کړی، نوموړي د وړاندیز هرکلی کړی؛ خو ټینګار یې کړی چې په مذاکراتو کې دې پرمختګ وشي او له رسنیو دې پټ ترسره شي.
پخوانی لومړی وزیر عمران خان غواړي د پاکستان حکومت سره په مذاکراتو کې د پوځ ملاتړ هم ولري.
شهباز شریف د تحریک انصاف مشر عمران سره د خبرو اترو وړاندیز له هند سره د پاکستان له ناکامې جګړې وروسته ملي اسمبلۍ ته وړاندې کړی وو.
رویټرز وایي، چې په مکسیکو کې یوه ۲۳ کلنه ټولنیزه مشهوره فعاله والریا مارکیز، چې د ښکلا او سینګار په اړه یې ویډیوګانې خپرولې، د ټيکټاک د ژوندۍ خپرونې پر مهال په ډزو وژل شوې ده.
یاد اژانس وایي، چې دغه پېښه د سهشنبې په ورځ د جالیسکو ایالت د زاپوپان په ښار کې رامنځته شوې ده.
د رویټرز د راپور له مخې، مارکیز نږدې ۲۰۰،۰۰۰ تعقیبوونکي په انسټاګرام او ټيکټاک کې لرل.
د یادونې ده چې مکسیکو د لاتینې امریکا له هغو هېوادونو څخه دی چې د ښځو پر وړاندې د وژنو کچه پکې لوړه ده.
د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ پرېکړه کړې چې د روسیې او اوکراین ترمنځ د سولې خبرو کې، چې ټاکل شوې نن پنجشنبه په ترکیه کې ترسره شي، ګډون ونهکړي.
دا پرېکړه وروسته له هغه وشوه چې د روسیې ولسمشر ولادیمیر پوتین اعلان وکړ، چې د مسکو د پلاوي مشري به استازي کوي، او خپله پوتین به ګډون نهلري.
ټرمپ تر دې وړاندې ویلي و، که پوتین هم حاضر وي، امکان لري چې دی هم انقرې ته لاړ شي.
ټاکل شوې دغه خبرې د ترکیې په منځګړیتوب د روسیې، اوکراین او نورو چارواکو ترمنځ وشي، چې د اوکراین د جګړې د پای ته رسولو لپاره د نړیوالې هڅې یو بل ګام ګڼل کېږي.
د ایران د خراسان رضوي ولایت والي، غلامحسین مظفري، ویلي چې ایران د طالبانو له حکومت سره د قیمتي او معدني ډبرو د استخراج او پروسس په برخه کې د همکارۍ لپاره پراخ پلانونه لري.
مظفري افغانستان د خپلو شتمنو معدني زیرمو له امله د ایران لپاره یو کلیدي او ستراتیژیک تجارتي شریک بللی دی.
د نوموړي په وینا، ایران او طالبان په ګډه د دوغارون ازادې سیمې په چوکاټ کې یوه ځانګړې اقتصادي او معدني سیمه رامنځته کوي، ترڅو د دواړو هېوادونو ترمنځ اقتصادي همکاري لا پراخه شي.
د خراسان والي زیاته کړې چې تیر کال د ایران صادرات افغانستان ته له ۲.۲ میلیاردو ډالرو څخه اوښتي، چې دا د دواړو هېوادونو د ژورو اقتصادي اړیکو څرګندونه کوي.