د افغان سولې لپاره د امریکا ځانګړي پخواني استازي زلمي خلیلزاد ویلي، چې پاکستان باید خپلې داخلي پالیسي ته زیات پام وکړي.
نوموړي ویلي، پوځ ښايي له هند سره ترجګړې وروسته ځان ته د بري احساس ورکولو له کبله خوښ وي؛ خو دوی باید وپوهېږي، چې که داخلي ستونزې حل نه کړي؛ نو اوږد مهاله ثبات نشي پیدا کولای.
د خلیلزاد په خبره، پاکستان باید د خپلو داخلي ستونزو لپاره یو داسې حل لارې ته ورسیږي چې د ټولې سیاسي ټولنې، ډیموکراسۍ او هېواد تر منځ د یووالي او همغږۍ سره وي.
د ترکیې رسنیو ویلي، چې د استانبول نړیوال هوایي ډګر کې د امنیتي پلټنو پر مهال له درې قزاقستاني ښځو څخه ۱۲۰ د سرو زرو ټوټې، چې وزن یې ۶ کیلو او ۲۸ ګرامه و، کشف او نېول شوي دي.
رسنۍ وایي، دغه ښځې چې له قزاقستانه ترکیې ته راغلې وې، د ایکسری اسکن پر مهال د بدن د ملا برخه کې یې غیرعادي تراکم درلود، چې له امله یې دوی د څارنوال په امر روغتون ته ولېږدول شوې.
دوی زیاته کړې، په روغتون کې معلومه شوه چې دوی دغه طلاوې په خپلو جنسي غړو کې پټې کړې وې.
رسنیو دغه راز ویلي، چې طلاوې د ښځینه پولیسو تر څار لاندې را ایستل شوې او د جرمونو ضد څانګې ته سپارل شوې.
د پولیسو په وینا، د دې حېرانونکي قاچاق قضیه لا هم تر څېړنې لاندې ده.
د اسرائیلي پوځ له خوا په غزه کې د یوه تونل څخه د ترلاسه شوو اسنادو پر بنسټ، د حماس مشرتابه د ۲۰۲۳ کال د اکتوبر اوومې برید د اسرائیل او سعودي عربستان ترمنځ د عاديسازۍ د خبرو د مخنیوي په موخه ترسره کړی و.
دا اسناد، چې د والستریت ژورنال ورځپاڼې له خوا څېړل شوي، ښيي چې د حماس مشر یحیی سنوار له برید څو ورځې وړاندې د ډلې نورو مشرانو ته ویلي و چې د فلسطین د قضیې د حاشیې ته تلو د مخنیوي لپاره فوقالعاده اقدام اړین دی.
په اسنادو کې راغلي، سنوار ټینګار کړی و، چې د سعودي-اسرائیل د عاديسازۍ خبرې ډېرې مخته تللې او دا به نور عرب او اسلامي هېوادونه هم دې بهیر ته وهڅوي، چې دا د حماس لپاره د منلو وړ نه دي.
راپور زیاتوي چې د برید پلان له دوه کلونو راهیسې چمتو کېده، او هدف یې د سیمې په سیاسي توازن کې بدلون راوستل و.
همداراز، د اکتوبر په دویمه نېټه یوه بله غونډه په بیروت کې د حماس او د ایران د امنیتي چارواکو ترمنځ ترسره شوې وه، چې پکې د برید جزئیات شریک شوي وو.
د راپور له مخې، ایران د برید له اصل پرېکړې سره موافق و؛ خو نه یې غوښتل مستقیم جګړه پیل کړي.
د غزې د روغتیا وزارت وايي چې د شنبې شپې راهیسې د اسرائیلو په تازه بریدونو کې لږ تر لږه ۱۰۰ کسان وژل شوي دي.
دا بریدونه پر داسې مهال شوي چې د حماس او اسرائیلو ترمنځ د اوربند د نوې دورې خبرې د مصر او قطر په منځګړیتوب پیل شوې دي.
راپورونه وایي چې اسرائیلو یو پلان تصویب کړی چې له مخې یې ښايي غزه بشپړه تر خپل کنټرول لاندې راولي او د بشري مرستو وېش به هم مستقیم کنټرولوي.
په ورته وخت کې، له مارچ میاشتې راهیسې اسرائیلي پوځ د غزې لپاره د خوراکي توکو، درملو او سونتوکو د داخلېدو مخه نیولې ده.
د غزې د روغتیا وزارت په وینا، له تېر اکتوبر راهیسې د اسرائیلو په بریدونو کې له ۵۳ زرو زیات فلسطینیان وژل شوي دي.
د غزې په تړانګه کې د اسراییلو د نويو بریدونو له پیل وروسته، د اروپايي شورا مشر آنتونیو کاستا د تاوتریخوالي د بندېدو او د غزې د محاصرې د پای غوښتنه وکړه.
هغه پر ایکس پاڼه لیکلي، چې د غزې وضعیت انساني فاجعه ده، ولس وږی دی او روغتونونه بمبار شوي؛ نو تاوتریخوالی باید ودرېږي.
کاستا د عاجل اوربند او د بشري مرستو د خوندې لاسرسي غوښتنه هم کړې ده.
د پاکستان د دفاع وزیر خواجه محمد آصف ویلي، هغه طالبان چې پخوا یې هېواد ملاتړ ترې کړی او غوښتنې یې منلې وې، اوس له اسراییل سره د پاکستان د دښمن هند ترڅنګ ولاړ دي.
نوموړي زیاته کړې، چې پاکستان د طالبانو له ملاتړه وروسته د امریکا او لوېدیځو هېوادونو له لوري د “ترهګرۍ ملاتړي” هېواد په توګه پېژندل شوی؛ خو اوس هماغه طالبان د پاکستان پر ضد د هندي عملیاتو ملاتړ کوي.
اصف ویلي، یوازې اسراییل او افغانستان د هند د “سندور” عملیاتو ملاتړ کړی.
دا په داسې حال کې ده چې څو ورځې وړاندې هندي رسنیو د هند او پاکستان د کړکیچ جریان کې دغه هېواد ته د طالبانو د دفاع وزارت مرستیال د پټ سفر په اړه راپورونه ورکړل.
یو شمېر عربي رسنیو راپور ورکړی، چې د حماس ډلې د پخواني مشر یحیی سنوار ورور محمد سنوار او د خان یونس د تیپ سیمې قومندان محمد شبانه د اسرائیل په برید کې وژل شوي دي.
العربیه په خپل راپور کې ویلي، چې د محمد سنوار جسد په یو تونل کې له لسو نورو جسدونو سره بند پاتې وو.
سرچینې دغه راز ویلي، چې د محمد شبانه جسد بیا رفح ښار ته نږدې موندل شوی دی.
د خوړو نړیوال پروګرام (WFP) وایي، سږ کال د اوړي په موسم کې به نږدې ۳ میلیونه افغانان بیړنیو بشري مرستو ته اړتیا ولري.
دغه پروګرام خبرداری ورکړی چې د مالي سرچینو د کمښت له امله به یوازې ۱ میلیون اړمنو کسانو ته رسېدنه وشي.
یاد پروګرام زیاتوي چې که نړیواله ټولنه ژر اقدام ونه کړي؛ نو میلیونونه افغانان به له جدي خطر سره مخ شي.
د طالبانو حکومت د بهرنیو چارو وزارت یوې باخبرې سرچینې تایید کړې چې هندي چارواکو له طالب لوري سره په څو جلا ناستو کې ژمنه کړې چې هند به ډېر ژر په کابل کې خپل سفارت بیا پرانیزي او افغانانو ته به د ویزو ورکولو بهیر له سره پیل کړي.
سرچینه زیاتوي، دا ژمنې اوس د عملي پړاو وروستۍ مرحلې ته رسېدلې، او تمه ده چې ډېر ژر د افغان سوداګرو، محصلینو، ناروغانو او عامو خلکو لپاره د هندي ویزو ورکولو پروسه بېرته پیل شي.
همداراز، هند چمتووالی ښودلی چې د کابو پنځه کلن ځنډ وروسته، د کابل او نويډیلي ترمنځ ورځني هوایي پروازونه بېرته فعال کړي.
د یادونې ده چې افغان سوداګر، محصلین او ناروغان له کلونو راهیسې د ویزو د نه ورکولو او د سفارتي خدمتونو د نشتوالي له امله له ګڼو ستونزو سره مخامخ وو.
د ایران د بهرنیو چارو مرستیال وزیر سعید خطیبزاده ویلي چې د تهران د خبرو اترو مجمع کې د افغانستان موضوع ډېره مهمه ده.
هغه ویلي، چې د طالبانو د بهرنیو چارو وزیر امیرخان متقي ګډون د دې خبرو اهمیت زیات کړی دی.
د تهران د خبرو اترو مجمع د سیمې له ۲۰۰ لوړپوړو چارواکو او پلاویو سره د ثور له ۲۷مې راهیسې پیل شوې او تر ۲۹ مې به دوام ولري.
په دې غونډه کې به شاوخوا ۴۰ غونډې ترسره شي.
امیرخان متقي د یو پلاوي په مشرۍ تهران ته تللی او د ایران د بهرنیو چارو له وزیر عباس عراقچي سره یې د کډوالو د وضعیت او د اوبو د مدیریت په اړه خبرې کړې دي.
دغه مجمع د ایران تر ټولو مهم نړیواله ډیپلوماټیکه غونډه ګڼل کېږي چې د څلورو لسیزو راهیسې په دوامداره توګه ترسره کېږي.