لیکوال: احمد شاه ساحل
منظور پښتین د قامي جرګې په دې پرېکړي سره چي د پوځ ترڅنګ به ټي ټي پي هم له پښتونخوا وځي، د پاکستان ”تور پلان“ شنډ کړ/کوي. د دې پلان لمخي پاکستان غوښتل چي د خپلو ځواکونو تر ایستلو وروسته، پښتونخوا ټي ټي پي ته پرېږدي/وسپاري، ترڅو د پښتنو په خاوره کې یو نوی بحران رامنځ ته کړي. خو منظور پښتین د خپلي هوښیارۍ او جرئت له برکته، او د قامي جرګې له ادرسه پر دې ټينګار وکړ چي د پوځ ترڅنګ به ټي ټي پي هم له پښتونخوا وځي. د دې پريکړي تطبیق به نه یوازي د پاکستان شومي موخي ناکامه کړي، بلکي پښتنو ته به د خپل برخلیک د ټاکلو یوه نوې لاره پرانېزي.
تور پلان څه دی؟
دا پلان دوه پړاوونه لري. په لومړۍ پړاو کي یې تر ډېره یوازي د پاکستان موخي پرتې دي او په دوهم هغه کي د امریکا متحده ایالاتو. د پاکستان موخي د پښتني سیمو لوټ، له نړۍ څخه د ترهګرۍ د یو قرباني په توګه د ډالرو ترلاسه کول او تر ټولو خطرناکه هغه یې د پښتنو ترمنځ د ملتپاله او نویو رابیداره سویو فکرونو وهل او سرکوب کول دي. په دوهم پړاو کي بیا د امریکا هدف پروت دی چي ”د نړیوالي ترهګرۍ ضد مرکز“ په نوم په وزیرستان کي د یوې نظامي اډې جوړول دي.
په لومړي پړاو کي ممکن د پاکستان پوځ د ټي ټي پي سره په جګړه کي د ماتې یو تمثل وکړي او ډېر ژر بیرته راوګرځي. دوی به سیمه په بشپړه توګه ټي ټي ټي او ملګرو ډلو ته یې پرېږدي. دا هغه پړاو دی چي پر قبایلي او ځينو نورو سیمو به د لنډ مهال لپاره د ”اسلامي نظام“ تر نامه لاندي یو حکومت اعلانیږي، او په ډيري تیزۍ سره به په یادو سیمو کي، په یو شمېر پلان سویو کړنو لاس پوري کوي، چي یوه یې د ملتپالني د هغو بوټو کښل دي چي په تېرو څو کلونو کي تازه په دې سیمه کي را زرغونه سوي دي. د پاکستان له موخو یوه همدا ده. دا به په حقیقت کي پر پښتونخوا او په ځانګړې توګه قبایلي سیمو باندي یو تیاره پېر وي چي تیریږي، او اغېرې به یې تر ډېره پاتي وي.
د همدې لپاره د تېر ۲۰۲۳ کال د جنوري پر لومړۍ نېټه، ټي ټي پي خپل نوي حکومتي تشکیلات چي له ولسوالانو او ریسانو نیولې بیا تر والیانو او حتا د وزیرانو تر کچي پوري ټول اداري پوستونه پکښي شامل وه، جوړ او اعلان کړ. دا ساده خبره نه ده.
تر دې وروسته به په دوهم پړاو کي د امریکا په مستقیم ملاتړ د پاکستان پوځ د قبایلي سیمو څخه د ”دهشتګردو“ د شړلو اصلي عملیات پیلوي، او هغوی به شړي او لمنځه وړي، خو ځای به یي ”د نړیوالي ترهګرۍ ضد مرکز“ په نوم د امریکا یوې نظامي اډې ته پرېږدي.
خو منظور پښتین د قامي جرګې له ادرس څخه چي د ټولو پښتنو نماینده ګي کوي، ددې پلانونو پر وړاندي ودرېد او هڅه کوي چي پر پښتون وطن د دا ډول تورو پلانونو او اوږد مهاله بربادیو مخنیوی وکړي. ځيني پښتانه د منظور او جرګې دې پريکړي چي د پوځ ترڅنګ به ټي ټي پي هم وځي، حیران کړي. اصلاً دوی فکر کوي چي پوځ ووځي، نو ټي ټي پي به وسله پر ځمکه کښېږدي، یا به د پښتنو ملتپالانو سره یوځای مخته ځي. خو دا انګېرنه ناسمه ده. ټي ټي پي نه یوازي دا چي وسله پر ځمکه نه ږدي، بلکي د خپلي افراطي ایډیالوژۍ په رڼا کي غواړي په پښتونخوا کي خپل حکومت اعلان کړي. دوی هیڅکله د ملتپالو سره یو ځای نه سي کېدای، ځکه چي د هغوی نظریې او اهداف بشپړ توپیر لري. که پاکستانی پوځ ووځي او ټي ټي پي پاتې سي، نو په اتومات ډول به د د دوی او ملتپالانو ترمنځ ایډیالوژیکه جګړه پيل سي او پښتانه به له یوې بلي اوږدمهاله بربادۍ سره مخ سي.
لهذا، منظور پښتین او قامي جرګه هڅه کوي چي د دا ډول خطرناکي غمیزي مخه ونیسي او پښتانه له داسي وضعیت څخه وژغوري چي د یوې بلي د تباهۍ لامل ګرځي.
اما، که پښتانه مشران په دې اړه بې تفاوته پاته سي، او د منظور پښتین او په ټوله کي د قامي جرګې د پرېکړو په تطببق کي ناغیړي وکړي، نو هغه ورځ لیري نه ده چي د ”نور ولي محسود“ له لوري به ورته د عمومي عفوي د اعلان ترڅنګ وویل سي چي نور له هر ډول سیاسي فعالیتونو څخه ډډه وکړئ، پر خپلو کورونو کښېنئ او ”له امن څخه خوند واخلئ.“
یو وضاحت باید وسي. له پښتونخوا څخه د ټي ټي پي د وتلو مانا دا ده چي د پوځ تر وتلو وروسته به دوی سمدستي خپلي وسلې پر ځمکه ایږدي او عادي ژوند به پيلوي. که دا کار یې ونه کړ، باید پر وړاندي یې له هر ډول مقاومت څخه کار واخیستل سي. ځيني دې خبري هم ګنګس کړي چي ټي ټي پي به چیرته وځي، هغوی خو ددې وطن دي.
یادونه: حماسه میډیا د یوې بې پرې رسنۍ په توګه د ټولو سیاستوالو ، لیکوالو او نظر خاوندانو لیکنو او نظریاتو ته درناوی لري، دا لیکنه د حماسه میډیا نظر نه څرګندوي بلکې د لیکوال نظر دی او مونږ یې کټ مټ دلته خپروو.
