جمهوري حکومت کې په دوحه کې د سولې خبرو لپاره د افغانستان د پلاوي غړی نادر نادري وایي، ایران ته د هجرت په لاره کې د دغه هیواد د پولیسو له خوا زموږ د بې شمیره هیوادوالو د شهادت او ټپي کیدو خبر ټکان ورکوونکی دی.

ښاغلي نادري په خپله ایکس‌پاڼه لیکلي، چې دا ډول غیر انساني تاوتریخوالی د مهاجرینو د ملاتړ له نړیوالو معیارونو سره په بشپړه توګه په تضاد کې دی او له دغو معیارونو څخه ښکاره سرغړونه ده.

نوموړي زیاته کړې چې دغه وحشتناکه پېښه د ایران او ملګرو ملتونو د چارواکو له لوري بې پرې څېړنو ته اړتیا لري.

هغه دغه راز ویلي چې په تیرو دریو کلونو کې د هیواد پریښودو او زموږ د خلکو بې ځایه کیدو کې بې ساری زیاتوالی د اړتیا له امله دی او دا د هیواد د اوسنیو واکمنانو ځواب دی چې د ژوند او ښه سبا هیلې یې له منځه وړي دي.

د طالبانو حکومت ویاند ذبیح الله مجاهد وایي، نن چې په رسنيو کې د ايران او پاکستان پر ګډه پوله د يو شمير افغانانو د شهادت او زخمي کيدو په اړه ځينې ګنګوسې خپرېږي، په دې اړه د طالبانو حکومت پلټنې او تحقيقات کوي.

ښاغلي مجاهد په خپله ایکس‌پاڼه لیکلي، دا چې د پیښې سیمه له هیواده بهر ښودل کیږي، تر اوسه معلومات نه دي کره شوي.

نوموړي دغه راز زیاته کړې، چې د موضوع تر روښانتيا وروسته به په دې برخه کي لازم تصميم ونيول شي.

دا په داسې حال کې ده، چې تېره ورځ د ایران په سراوان سیمه کې ایراني پوله ساتو ځواکونو په افغان کډوالو برید کړی چې ۲۶۰ افغانان یې وژلي او یو شمېر نور یې ټپیان کړي دي.

دغې برید د ګڼو افغانانو او سیاسیونو توند غبرکونونه را پارولي دي.

د پاکستان ملي ډیموکراتیک غورځنګ مشر محسن داوړ د ایراني پوله ساتو ځواکونو له لوري د ایران په سراوان کې په افغانانو برید د بشریت ضد جنایت بللی.

محسن داوړ ویلي، چې د زیانمنو افغانانو پر وړاندې دا ډول وحشت، چې له ځور او شکنجې نه نورو هېوادونو ته پناه وړي، ډېر دردوونکی دی.

په ورته وخت کې د پښتون ژغورنې غورځنګ مشر منظور پشتین او د پاکستان د مشرانو جرګې پخواني غړي افراسیاب خټک هم دغه پېښه غندلې ده.

د یادونې ده چې دغې پېښې د ګڼو افغانانو او سیاسیونو غبرګونونه را پارولي دي.

تېر جمهوري نظام کې د بلخ والي عطامحمد نور د ایران په سراوان کې د افغانانو ډله‌ییزه وژنه غندلې ده.

عطاءمحمد نور په خپله ایکس‌پاڼه لیکلې چې موږ څومره مظلوم، بې وسه او کړېدلی ملت يو، چې هر وخت د ډول ډول ناخوالو ننداره کوو.

نوموړي ویلي چې نړۍ ولې د مظلومو خلکو په مصببتونو سترګې پټوي او د دوی په زړونو کې رحم نه راځي.

ښاغلي نور ویلي: “ګرانه ګاونډیه! زه یوه پوښتنه لرم تاسو په غزه او لبنان کې د قتل عام او نسل وژنې له امله له سخت ځپل شویو سره ولاړ یاست او په زړورتیا او نه ستړي کیدونکي ډول یې ملاتړ کوئ، چې د ستایلو وړ دی، مګر له دې لورې بیا زموږ ملت چې ګیر راغلی تاسو یې توهینوئ، کله شکنجه کوئ، کله یې په کُلي شکل وژنئ، دا وژنې او دا ځورونې د فلسطین او د لبنان د غم‌ځپلو او ورځ په ورځ د قرباني وګړو او قتل عام سره اخیر څه فرق لري چې تاسو هغوی سره د مسلمانۍ په دعوه ولاړ یاست مګر دلته مو یو بل مسلمان د چړې لاندې نیولی؟”

عطاءمحمد نور د دغې پېښې قربانیانو ته تسلیت ویلی.

د جمهوري نظام د ملي امنیت رئیس رحمت الله نبیل وایي، چې د ایران د پوله‌ساتونکو لخوا زموږ د ۲۶۰ نه زیاتو بې‌ګناه هېوادوالو بې‌رحمانه وژنه په ډاګه کوي چې مذهبي/دیني رژیمونه د اسلام د سپیڅلې دین په نامه خپل اصلي او کرغیړن مخ د “اسلامي اخوت” تر نقاب لاندې پټوي.

ښاغلي نبیل په خپله ایکس‌پاڼه لیکلي: “افغانان چې د خپل هېواد د ملایي/آخوندي رژیم له ظلم او استبداد څخه په تېښته دي، په دې هیله چې امنیت او هوساتیا پیدا کړي، خو د پناه په لټه کې، د همدې “اخوت اسلامی” تر نقاب لاندې د بل آخوندي رژیم په سرحدونو کې د ظلم او بې‌رحمۍ قرباني کېږي.”

نوموړي زیاته کړې چې دا بې‌رحمي او وینې تویونه د ایران او افغانستان دواړو استبدادي تش په نامه اسلامي رژیمونو په تندي د شرم تور داغ دی.

هغه دغه راز ویلي: “هر نوې جنایت د دې رژیمونو لا کرغیړن او ځپونکی مخ بربنډوي او یو ځل بیا ثابته وي چې دوی خلکو ته پرته له ظلم، مرګ او ورانۍ بل څه نه راوړي. دوی هره ورځ په خپل استبداد او بې‌رحمۍ کې ډوبېږي او خپلې تباهۍ ته نږدې کېږي.”

قاري صلاح الدین ایوبي چې پلویان یې د «شمال فاتح» بولي د څلورم ځل لپاره د طالبانو څخه خوابدی شوی وو، خو له شیخ هبت الله اخوندزاده سره تر کتنې او د زابل د امنیه قومندانۍ بست کې د ټاکل کیدو سره سم پخلا او زابل ته ستون شو.

دغه ازبک توکمی طالب قومندان د ۲۰۲۱ کال د اګست میاشتې په ۱۵ د افغانستان د ولسمشرۍ ماڼۍ کې چیرته چې پخواني جمهور رئیس اشرف غني څو ساعته وړاندې ملت ته د ډاډ وینا درلوده، له خپلو ځواکونو سره ننوت او د ولسمشر په څوکۍ یې تکیه وکړه.

د یادونې ده چې قاري صلاح الدین ایوبي د ۲۰۲۱ کال د اګست په ۱۵مه ولسمشرۍ ماڼۍ ته له ننوتو وروسته بیا د مارشال دوستم ماڼۍ خپل مرکز وګرځاوه.

تېر جمهوري نظام کې د مشرانو جرګې رئیس فضل هادي مسلمیار ویلي، چې ‏د ایران سرحدي پولیسو یو شمېر بې‌ګناه افغانان په بې رحمانه توګه په شهادت رسولي.

فضل هادي مسلمیار په خپلې ایکس‌پاڼې لیکلي، چې د یوه مسلمان ګاونډي په توګه د ایران دغه ډول نه جبرانیدونکی، غیرانساني او غیر اسلامي عمل د ډېرې زیاتې غندنې وړ دی.

هغه دغه راز ویلي چې دا ډول کړنې د دواړو هېوادونو پر خپلمنځي اړیکو، سوله او ثبات ډېر اغېز کوي.

نومودي په نړیواله ټولنه او د طالبانو پر حکومت غږ کړی چې ددې ستر ناورین په اړه جدي ګامونه واخلي او هر اړخیزې څېړنې یې وکړي.

د تېر جمهوري نظام د بهرنیو چارو وزیر حنیف اتمر ایران کې د افغانانو په وژنه خواشیني څرګنده کړې.

حنيف اتمر پر خپله ایکس‌پاڼه لیکلي، چې ایراني چارواکي باید د دغې ناوړه پېښې په تړاو د ټولو اړخونو یوه بشپړه او هراړخیزه څېړنه وکړي.

هغه له ایراني چارواکو غوښتي چې قربانیانو او ټپیانو ته دې لازمه پاملرنه او د څېړنو د موندنو له مخې د عدالت تأمین لپاره دې اقدامات وکړي.

نوموړي ویلي: “یو وار بیا د هېواد پر اوسنیو حاکمان غږ کوم چې د ملت ارادې ته دې درناوی وکړي، د خلکو له محرومولو دې لاس واخلي او د ولس حقونه او ازادي دې محترمه وګڼي، ترڅو زموږ کړېدلي هېوادوال د خپل هېواد پرېښودو ته اړ نه شي.”

ښاغلي اتمر ویلي چې هېوادوالو ته خپله ژوره خواخوږي وړاندې کوم.

د ننګرهار پخوانی والي ضیاءالحق امرخېل ویلي، چې ايران وحشي ځواکونو لخوا د افغان ځوانانو ډله ايز قتل عام پر انساني او اسلامي حقونو تور داغ او نه بښوونکی جنايت دی.

ښاغلي امرخېل لیکلي:”چې مظلومو، فقیرو او اړمنو کورنيو ته يوې مړۍ ډوډۍ پيداکولو په تکل مسافرو افغان ځوانانو سره د يو ګاونډي هېواد په توګه د ايران حکومت دا جنايت هيڅکله د بښلو او هيرولو نه دی.”

نوموړي پر مسولو چارواکو غږ کړی چې ددې غميزې او جنايت هراړخيزه څيړنه وکړي او يوازې د ډيپلوماتيکو استازو په احضار بسنه ونه کړي.

د کابل امنیه قومنداني پخوانی ویاند «جنرال» مبین وایي، چې د ایران وحشي حکومت نه باید پوښتنه وشي چې ولې دې دا مظلومان دومره په بې رحمۍ ووژل.

ښاغلي مبین په خپله ایکس‌پاڼه د پوښتنې په شکل لیکلي، چې دغه افغان ځوانان په دومره لوی تعداد ولې مهاجرت ته مجبور شول؟

هغه ویلي: «مسؤل څوک دی د دغه جواب به څوک ورکوي، الله به یې له چا پوښتنه کوي؟»

نوموړي زیاته کړې: « زما خو چې غواګانې تبه پیدا کړي په منډه ورته ډاکټر راولم، د خوراک یې پوره خیال ساتم، د ژمي او ګرمۍ لپاره ورته مناسبه هوا برابروم تر څو له مالي زیان سره مخ نشم او په روزانه توګه ګټه تر لاسه کړم»

دی دا څرګندونې داسې مهال کوي چې تېره ورځ د ایران پوله ساتو ځواکونو د ایران په سراوان سیمه کې لسګونه افغانان وژلي دي.