د طالبانو حکومت د ویاند مرستیال حمدالله فطرت وايي کابل د ځینو هېوادونو له مثبت چلند هرکلی کوي او دا واقعبینانه نظر بولي.
هغه وايي د افغانستان ثبات او پرمختګ د ټولې سیمې په ګټه دی او افغانستان غواړي خپلې اړیکې له نورو هېوادونو سره لا پیاوړې کړي.
په همدې حال کې د ازبکستان، تاجکستان او نورو هېوادونو مشران په ملګرو ملتونو کې د افغانستان له سولې، ثبات، امنیت او پراختیا ملاتړ اعلان کړی دی.
د بلوچستان په مستونګ ولسوالۍ کې د سېشنبې په ورځ د کویټې پر لور روان جعفر اېکسپرېس اورګاډی د چاودنې ښکار شو، چې له امله یې د ښځو او ماشومانو په ګډون ۱۲ تنه ټپیان شول.
د پولیسو په وینا، پېښه هغه مهال رامنځته شوه چې اورګاډی د سپیزینډ له سیمې څخه تېرېده.
د اورګاډي د چارواکو د معلوماتو له مخې، د چاودنې پر مهال په جعفر اېکسپرېس کې شاوخوا ۲۷۰ مساپر سپاره وو.
تر اوسه د چاودنې مسؤلیت کومې ډلې نه دی منلی.
د ایران د بهرنیو چارو وزارت ویاند اسماعیل بقایي د امریکا لخوا د ایراني ډیپلوماټانو پر وړاندې د تازه محدودیتونو په غبرګون کې ویلي، چې واشنګټن هڅه کوي د ملګرو ملتونو په چوکاټ کې د ایران د ډیپلوماټیک فعالیتونو مخه ونیسي.
هغه پر خپله ایکسپاڼه لیکلي، چې امریکا یوازې د یوې اوونۍ په موده کې په څو مهمو نړیوالو غونډو کې د ایراني استازو د ګډون مخه ډب کړې ده.
بقایي زیاتوي، چې د نیویارک پر مېشتو ایراني ډیپلوماټانو او د هغوی پر کورنیو د فشار زیاتول د دې ښکارندویي کوي، چې واشنګټن د ایران د ډیپلوماټیک حضور محدودول غواړي.
د طالبانو حکومت د لوړو زدهکړو وزیر ندا محمد ندیم په هرات پوهنتون کې یوې غونډې ته د وینا پر مهال ویلي، چې د اسلامي نظام پېژندنه د محصلانو لپاره یوه بنسټیزه اړتیا ده.
هغه زیاته کړې، چې د اسلام د دښمنانو د پرلهپسې ناکامیو وروسته اوس هڅه کېږي د فکري لارې له مخې پر ځوانانو اغېز وشي.
ندیم محصلانو ته سپارښتنه کړې چې د هوښیارۍ، نېک چلند او ښه اخلاقو ترڅنګ باید د وخت د ضایع کېدو مخه ونیسي، په ځانګړي ډول د برېښنايي وسایلو له بېځایه کارولو ډډه وکړي.
نوموړي ټینګار کړی، چې محصلان باید خپل چلند د شریعت له اصولو سره سم عیار کړي او د دیني او اعتقادي ستونزو د حل لپاره د عالمانو سره مشوره وکړي.
د فرانسې ولسمشر امانوېل مکرون د ملګرو ملتونو عمومي اسامبلې ته په وینا کې ویلي، چې ایران د خپل اتومي پروګرام ټولې ژمنې نقض کړې دي او په خبره یې، راتلونکي ساعتونه به ډېر برخهلیک ټاکوونکي وي.
مکرون ټینګار کړی، چې ایران باید یا د سولې او ثبات لور ته ستنېدونکي ګامونه واخلي او د نړیوال اټومي انرژۍ اژانس ته د څارنې اجازه ورکړي، او یا به د ملګرو ملتونو د بندیزونو له بیا پلي کېدو سره مخ شي.
هغه زیاته کړې، چې د چهارشنبې په ورځ به د ایران له ولسمشر مسعود پزشکیان سره هم لیدنه ولري.
د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ د ملګرو ملتونو عمومي اسمبلۍ په څنډه کې د قطر، سعودي عربستان، مصر، اندونیزیا، ترکیې او پاکستان له مشرانو سره لیدلي دي.
نوموړي دا ناسته د خپلو ناستو تر ټولو مهمه ناسته بللې او ویلي یې دي چې له ۳۲ ناستو څخه دا ورته ډېره ارزښتناکه وه.
ډونالډ ټرمپ تر دې وړاندې ویلي و چې دا به د غزې په اړه یوه مهمه ناسته وي.
نړیوال بانک په یوه نوي راپور کې څرګنده کړې، چې په پاکستان کې د بېوزلۍ کچه په وروستیو دریو کلونو کې د پام وړ لوړه شوې ده.
د راپور له مخې، د دغه هېواد د بېوزلۍ شاخص ۷ سلنه پورته شوی او اوس ۲۵.۳ سلنې ته رسېدلی دی.
راپور زیاتوي، چې اقتصادي ستونزې، د قېمتونو لوړوالی او د عایداتو کمښت د بېوزلۍ د زیاتېدو مهم عوامل ګڼل شوي دي.
د نړیوال بانک په وینا، که د اصلاحاتو بهیر چټک نه شي، ښايي د بېوزلۍ کچه نور هم زیاته شي.
په ملګرو ملتونو کې د افغانستان د دایمي استازولۍ سرپرست نصیر احمد فایق وایي، افغانستان له څلورو کلونو راهیسې د مشروع حکومت د نه لرلو له امله د عمومي مجمعې په څېر غونډو کې د وینا حق نه لري او یوازې ګډون کولی شي.
هغه د افغانستان د انزوا لامل د طالبانو سخت دریځې پالیسۍ وبللې او زیاته یې کړه، چې دغه ډله نه ملي او نه هم بشري قوانینو ته ژمنه ده.
فایق وویل، د افغانستان استازولۍ یوازې په جانبي غونډو کې ګډون او وینا کولی شي او د ملګرو ملتونو د حق السهميې د نه ورکړې له امله د رایې ورکولو حق هم ځنډول شوی دی.
هغه زیاته کړه، د طالبانو پر حاکمیت د ډېری هېوادونو لومړنۍ خوشبیني اوس پر شک بدله شوې او د افغانستان ستونزو ته د یوې منسجمې تګلارې جوړېدو غوښتنه کوي.
د طالبانو حکومت بیا نصیر احمد فایق خپل استازی نه ګڼي او له ملګرو ملتونو غواړي چې د افغانستان څوکۍ دوی ته وسپارل شي.
د بلخ لپاره د طالبانو حکومت والي محمد یوسف وفا په یوه اداري غونډه کې ویلي، چې افغان ولس سخت ځپل شوی او داسې کورنۍ هم شته چې د ماښام د خوړو لپاره څه نه لري.
نوموړي ویلي، چې د خلکو د زورولو پر ځای باید د هغوی زړونه وګټل شي او خدمت ورته وشي.
هغه زیاته کړې چې ټول پخواني قوانین لغوه شوي او ادارې دې له مرکزه نوي شرعي قوانین تر لاسه کړي.
دا څرګندونې په داسې حال کې کېږي چې ملګرو ملتونو او نړیوالو سازمانونو څو ځله د افغانانو د لوږې په اړه راپورونه ورکړي دي.
د ملګرو ملتونو سرمنشي انتونیو ګوتریش د ملګرو ملتونو د ۸۰مې عمومي غونډې په وینا کې ویلي، په ډېرو هېوادونو کې ښځې او نجونې له زدهکړو بېبرخې پاتې دي.
هغه ویلي، چې غزه عاجل اوربند ته اړتیا لري او د سوډان او اوکراین جګړې باید پای ته ورسېږي.
نوموړي ټینګار کړی چې ټکنالوژي باید د خلکو د پرمختګ لپاره وکارول شي.
د ګوتریش په خبره، انسانیت د جګړو او ظلمونو له امله له پوښتنې سره مخ دی.
هغه ویلي: «سوله زموږ لومړیتوب دی، ځواک باید د خلکو په لاس کې وي او هېڅکله باید تسلیم نه شو.»