د اسرائیلو د هایوم ورځپاڼې د راپور له مخې، د اسرائیلو لومړی وزیر بنیامین نتانیاهو او لږ تر لږه دوه نور سیمهییز مشران د ایران د رژیم د نسکورولو لپاره د یوې فعالې ستراتیژۍ ملاتړ کوي.
راپور وایي، نتانیاهو دغه دریځ د امریکا له ولسمشر ډونالډ ټرمپ سره په وروستیو خبرو کې شریک کړی، خو واشنګټن تر اوسه پر ایران د پوځي برید پرېکړه نه ده کړې.
استخباراتي ارزونې ښيي چې محدود هوايي برید به د ایران د مشرتابه د سقوط لامل نه شي، که څه هم د ایران د پوځي ځواب وړتیا تر اعلان شوې کچې کمه بلل شوې ده.
د کابل ښار د څلورمې حوزې اړوند، د شهرنو د ګلفروشي په کوڅه کې د یوه هوټل دننه چاودنه رامنځته شوې، چې له امله یې تلفات اوښتي دي.
د کابل د طالبانو حکومت د امنیې قوماندانۍ ویاند خالد ځدران وایي، د پېښې ځای ته د امنیتي ځواکونو ټیمونه رسېدلي او د چاودنې د نوعیت په اړه پلټنې پیل شوې دي.
نوموړي زیاته کړې، د پېښې په اړه نور جزئیات به تر بشپړو څېړنو وروسته له رسنیو سره شریک شي.
د ښځو د حقونو فعاله څانګه صدیقي د هالند د ښاروالیو د شورا په ټاکنو کې د خپلې نوماندۍ په اړه ویلي، چې دا ګام یوازې د خپل ښار د خلکو د خدمت لپاره نه دی، بلکې د افغانستان خلکو ته یو مهم او هیلهبښونکی پیغام هم لري.
نوموړې وایي، افغان کډوال یوازې هغه منفي انځور نه دي چې کله ناکله د رسنیو له لارې وړاندې کېږي، بلکې افغانان داسې کسان هم لري چې د مسؤلیت، پوهاوي او ژمنتیا پر بنسټ د ښه راتلونکي د جوړولو لپاره مخ ته ګام اخلي.
اغلې صدیقي زیاته کړې، د دې نوماندي یو روښانه پیغام افغان نجونو ته هم لري:«تاسو کولی شئ. ستاسو ځواک رښتینی دی، او نړۍ ستاسو د زړورتیا او وړتیا ننداره کوي.»
نوموړې د خپلو هېوادوالو د مینې، لطف او ملاتړ له امله مننه کړې او همدارنګه یې د رسنیو له ټولو ملګرو ځانګړې مننه کړې چې په تېرو څو ورځو کې یې د دې خبر د پوښښ لپاره هڅې کړې دي.
د کابل په شهرنو سیمه کې چاودنه شوې.
عیني شاهدان وایې چاودنه د ایمرجنسي روغتون مخې ته رامنځته شوې.
تر اوسه د چاودنې د نوعیت او مرګ ژوبلې په اړه څه نه دي ویل شوي.
د داووس نړیوال اقتصادي فورم اعلان کړی چې د ایران د بهرنیو چارو وزیر عباس عراقچي ته ورکړل شوې رسمي بلنه یې لغوه کړې ده.
د فورم د اعلامیې له مخې، که څه هم عراقچي ته د تېر مني په موسم کې د ګډون بلنه ورکړل شوې وه؛ خو په وروستیو اوونیو کې په ایران کې د ملکي وګړو د ژوند «تراژدیک» ډول له لاسه ورکول، دې پایلې ته رسېدلي چې سږکال په داووس کې د ایران د حکومت د کوم استازي حضور مناسب نه دی.
د داووس نړیوال اقتصادي فورم ټینګار کړی چې د بشري وضعیت او وروستیو پېښو له امله یې دا پرېکړه کړې او دا ګام د نړیوالو اندېښنو انعکاس ګڼل کېږي.
دا پرېکړه په داسې حال کې کېږي چې پر ایران د پراخو اعتراضونو او د امنیتي ځواکونو د سختو چلندونو راپورونه خپاره شوي او د نړیوالې ټولنې غبرګونونه یې راپارولي دي.
د جاپان حکومت اعلان کړی چې له افغانستان سره یې د طالبانو حکومت له واکمنېدو راهیسې تر تېر زیږدیز کال پورې د ملګرو ملتونو د ادارو له لارې شاوخوا ۵۵۰ میلیونه ډالر بشري مرسته کړې او د مرستو د دوام لپاره یې ۱۹،۵ میلیونه ډالري نوې کڅوړه هم تصویب کړې ده.
دا څرګندونې د جاپان نوي ټاکل شوي سفیر کینیچي ماساموتو په کابل کې د طالبانو حکومت د کډوالو او راستنېدونکو چارو له وزیر مولوي عبدالکبیر سره د لیدنې پر مهال کړې دي.
د طالبانو حکومت د کډوالو او راستنیدونکو چارو وزارت د خبرپاڼې له مخې، د جاپان مرستې د بشري چارو، کډوالو، بدیل کښت، روغتیا، اوبو رسولو او د ښځو د ملاتړ په برخو کې لګول شوې دي.
د جاپان سفیر له نشهیي توکو سره د مبارزې، اداري فساد او امنیت په برخو کې د طالبانو حکومت لاسته راوړنې د پام وړ بللې او ټینګار یې کړی چې جاپان به له افغانستان سره خپلې همکارۍ ته دوام ورکړي.
د ګارډین ورځپاڼې راپور ورکړی چې په ایران کې د امنیتي ځواکونو په توقیفخونو کې د بندیانو پر وړاندې د سختو شکنجو، په ګډون د جنسي ځورونې او جنسي تېري د پېښو په اړه راپورونه ورکړل شوي.
د ایران د بشري حقونو لپاره د امریکا مېشتي «عبدالرحمن برومند مرکز» وایي، تر اوسه له ۵۴۹ زیات معترضان، چې ۵۱ ښځې هم پکې شاملې دي، د یزد مرکزي زندان ته لېږدول شوي دي.
د یاد مرکز اجراییوي مشرې رویا برومند ویلي، که څه هم د سړکونو اعتراضونه کم شوي، خو خپلسرې نیونې زیاتې شوي او د بندیانو د شکنجې خطر لوړ شوی دی.
هغې زیاته کړې چې د دوی اسناد ښيي، په تېرو لسیزو کې د ایران په توقیفخونو کې د ربړونو، درو وهلو، رواني شکنجې او جنسي ځورونې ګڼې پېښې ثبت شوې دي.
راپور زیاتوي چې د ایران د انټرنټ بندیز له امله له داخل څخه د معترضانو غږ ته لاسرسی او له هغوی سره مرکې کول ناشوني شوي دي.
د طالبانو حکومت ویاند ذبیح الله مجاهد د افغانستان او تاجکستان ترمنځ د پولې په اوږدو کې د وروستۍ پېښې په اړه ویلي چې اړوندې ادارې د موضوع د روښانولو لپاره پراخې پلټنې کوي.
مجاهد ویلي، لومړني معلومات ښيي چې پېښه هغه مهال رامنځته شوه چې د نشهيي توکو د قاچاق یوې ډلې د پولې له لارې د موادو د انتقال هڅه کوله او له تاجک سرحدي ساتونکو سره مخامخ شوه.
د هغه په وینا، د پېښې ټول اړخونه تر ارزونې لاندې دي.
نوموړي ټینګار کړی چې د افغانستان سرحدونه به د ناقانونه فعالیتونو لپاره ونه کارول شي او حکومت ژمن دی چې د افغانستان او تاجکستان ترمنځ د پولې امنیت او ثبات خوندي وساتي.
د ایران د پارلمان مشر محمدباقر قالیباف وروستي سراسري اعتراضونه «فتنه» بللې او ویلي یې دي چې دا د اسرائیل لهخوا پر ایران د «۱۲ ورځنۍ جګړې» دوام او د امریکا د ولسمشر ډونالډ ټرمپ په مستقیمه لاسوهنه رامنځته شوي دي.
نوموړي دغه اعتراضونه «داعشډوله ترهګري» بللې، خو پر معترضانو د وسلوال کېدو حکومتي ادعاوې تر اوسه د خپرو شویو شواهدو لهخوا نه دي تأیید شوې.
قالیباف زیاته کړې چې علي خامنهای د معترضانو او «ورانکارو» ترمنځ کرښه روښانه کړې او ویلي یې دي چې پارلمان د اقتصادي بحران په تړاو یوه غیرعلني غونډه هم کړې ده.
د سپینې ماڼۍ د دفتر پخواني رئیس، میک مالواني ویلي چې د ټرمپ حکومت اوس مهال پر ایران د برید لپاره مناسب فرصت لټوي.
مالواني سکای نیوز ته ویلي: «دا هغه فرصت دی چې یوازې یو ځل په یوه نسل کې پېښیږي.»
هغه زیاتوي، که د ایران ستونزه حل شي، نه یوازې منځنی ختیځ به په ښه ځای بدل شي، بلکې د ټولې نړۍ به هم وضعیت ښه شي.
هغه همداراز ویلي چې د ټرمپ حکومت د مناسب فرصت په لټه کې دی؛ خو لا تر اوسه د اقدام لپاره چمتو نه دی.