د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ هغه راپورونه رد کړي چې ګواکې د پوځ د ګډو ځواکونو لوی درستیز د ایران پر ضد د پوځي اقدام مخالف دی، او ټینګار یې کړی چې له ایران سره د جګړې یا هوکړې په اړه وروستۍ پرېکړه به خپله دی کوي.

ټرمپ ویلي، یاد پوځي چارواکی د هر ډول احتمالي اقدام د بریا په څرنګوالي پوهېږي او که امر ورکړل شي، عملیات به رهبري کړي.

نوموړي د ځینو رسنیو د ناسم راپور خپرولو په تور هم نیوکې کړې دي.

هغه یو ځل بیا ویلي چې له ایران سره هوکړه غوره بولي؛ خو خبرداری یې ورکړی چې که هوکړه ونه شي، پایلې به جدي وي.

د نیویارک ټایمز په ګډون ځینو رسنیو د سپینې ماڼۍ د یوې ځانګړې غونډې په اړه راپورونه خپاره کړي وو.

د طالبانو حکومت د کانونو او پټرولیم وزارت ویاند همایون افغان وایي، د ټاپي پروژې چارې په منظم ډول روانې دي او تر اوسه ۹۷ کیلومتره مسیر اوار شوی دی.

د نوموړي په وینا، د نل لیکې نوې پایپونه سیمې ته رسېدلي او ډېر ژر به د غځولو عملي کار پيل شي، چې هره ورځ به شاوخوا ۵۰۰ متره نل لیکه وغځول شي.

هغه زیاته کړه، ټاکل شوې د هرات ۱۵۳ کیلومتره مسیر د ۲۰۲۶ کال تر پایه بشپړ او د استفادې لپاره چمتو شي.

چارواکي ټینګار کوي چې دا پروژه د دوی له مهمو لومړیتوبونو څخه ده.

اسوشیټېډ پرېس خبري اژانس وایي، د بلوچستان په پنجګور ولسوالۍ کې د ډزو په دوو جلا پېښو کې اته کسان وژل شوي او درې نور ټپیان دي.

چارواکي وایي، په وژل شویو کې دوه افغان ښځې هم شاملې دي چې د ناقانونه تګ راتګ پر مهال وژل شوې دي.

د راپور له مخې، لومړۍ پېښه د پنجګور ښار ته نږدې شوې چې پکې وسله‌والو پر دوو موټرو ډزې وکړې، شپږ کسان یې ووژل او موټرونه یې وسوځول.

په دوهمه پېښه کې امنیتي ځواکونو پر هغه موټر ډزې وکړې چې د درولو له امر وروسته یې د تېښتې هڅه کوله، چې له امله یې دوه افغان ښځې ووژل شوې او درې کسان ټپیان شول.

چارواکي وایي، ټپیان روغتون ته لېږدول شوي او یو شمېر نور افغان وګړي نیول شوي دي.

د پخواني جمهوري نظام د ملي دفاع وزارت سرپرست شاه محمود میاخېل ویلي، که د پاکستان د وروستیو بریدونو پر وړاندې سیاسي ځواب ورنه کړل شي، نو نظامي ځواب هم اغېزناک نه شي کېدای.

نوموړي په خپله ایکس پاڼه لیکلي، چې د پاکستان پرله‌پسې هوايي بریدونه د افغانستان پر خاورې د ملي حاکمیت ښکاره نقض او د جګړې اعلان دی، او زیاته یې کړه چې دا کړنې د نړیوالو حقوقي اصولو خلاف دي.

میاخېل ټینګار کړی چې اوس باید کابل د اسلام‌اباد پر وړاندې جدي سیاسي ګامونه واخلي، د پاکستان سفارتي استازي وباسي او خپل استازي ور وغواړي.

هغه همدارنګه وړاندیز کړی چې د ملي مشروعیت لپاره دې بیړنۍ لویه جرګه راوبلل شي، څو د پاکستان پر وړاندې د هېواد دریځ وټاکل شي.

د هغه په وینا، که سیاسي او ملي مشروعیت رامنځته نه شي، د پاکستان بریدونه به دوام ومومي او سیمه به د نوي کړکېچ او جګړې پر لور ولاړه شي.

میاخېل ویلي چې په اوسني وخت کې ډیپلوماسي د جګړې په پرتله مهمه ده او افغانان یوازې د مشروع او قانونمند نظام له لارې کولی شي په نړیواله کچه د خپلو حقونو دفاع وکړي.

ایران کې د ګرځنده ټېلفون ځینو کاروونکو راپور ورکړی چې داسې پیغامونه یې ترلاسه کړي چې پکې لیکل شوي دي: «د امریکا ولسمشر د عمل سړی دی.»

کاروونکو د دغو پیغامونو انځورونه په ټولنیزو رسنیو کې خپاره کړي دي.

ایراني رسنیو هم دا خبر تایید کړی او ویلي یې دي چې یاد پیغامونه له نامعلومې سرچینې خلکو ته استول شوي دي.

د افغانستان لپاره د ملګرو ملتونو ځانګړي دفتر (یوناما) ویلي چې په افغانستان کې د پاکستان د وروستیو هوايي بریدونو له امله د ملکي وګړو د مرګ‌ژوبلې کره راپورونه ترلاسه شوي دي.

یوناما په یوه اعلامیه کې تایید کړې، چې د فبرورۍ د ۲۱مې شپې او د ۲۲مې سهار ترمنځ د پاکستاني ځواکونو په هوايي بریدونو کې د ننګرهار ولایت د بهسود او خوږیاڼو ولسوالیو کې لږ تر لږه ۱۳ ملکي وګړي وژل شوي او ۷ نور ټپیان دي، چې ښځې او ماشومان هم پکې شامل دي.

د راپور له مخې، د پکتیکا ولایت د برمل او ارګون ولسوالیو کې هم هوايي بریدونه شوي دي، چې برمل ولسوالۍ کې یو برید پر یوې مدرسې شوی چې نږدې جومات ته هم زیان اوښتی، او په ارګون ولسوالۍ کې یو تش استوګنیز کور په نښه شوی، خو د دغو بریدونو له امله د ملکي تلفاتو راپور نه دی ورکړل شوی.

یوناما له ټولو ښکېلو خواوو غوښتي چې جګړې ته د پای ټکی کېږدي، د ملکي وګړو ساتنه یقیني کړي او د نړیوالو قوانینو اصول، لکه د ملکي او پوځي هدفونو توپیر، تناسب او احتیاطي تدابیر مراعت کړي.

د طالبانو حکومت ویاند ذبیح‌الله مجاهد د روسیې هغه ادعاوې رد کړې چې ګواکې په افغانستان کې د نړیوالو ترهګرو ډلو زرګونه جنګیالي حضور لري، او ویلي یې دي چې دا معلومات ناسم او له واقعیتونو لرې دي.

مجاهد ویلي، افغانستان دا مهال د واحد حاکمیت تر ولکې لاندې دی او هېڅ بهرنۍ وسله‌واله ډله پکې فعالیت نه شي کولای.

هغه دا ډول څرګندونې د پخواني حکومت له دورې سره تړلې بللې او ویلي یې دي چې ورته ادعاوې د «امریکايي اشغال» پر مهال هم کېدې.

نوموړي له مسکو وغوښتل چې د افغانستان په اړه خپل راپورونه د عیني واقعیتونو پر بنسټ تازه کړي.

دا په داسې حال کې ده چې د روسیې د بهرنیو چارو وزارت مخکې ادعا کړې وه، په افغانستان کې د نړیوالو ترهګرو ډلو د جنګیالیو شمېر له ۲۰ تر ۲۳ زرو پورې رسېږي او نیمايي یې بهرني اتباع دي.

د خیبرپښتونخوا ایالت، کراک ولسوالۍ کې د امنیتي پوستې تر برید وروسته، هغه امبولانسونه چې ټپي پوځیان یې روغتون ته انتقالول، د نامعلومو وسله‌والو له کمین سره مخ شوي دي.

د ژغورنې ادارې “Rescue 1122” یوه چارواکي رسنیو ته ویلي، دوه امبولانسونه درول شوي او سوځول شوي دي.

د هغه په وینا، د ژغورنې ځینې کارکوونکي په تېښته بریالي شوي، خو لا هم ورسره اړیکه نه ده ټینګه شوې او د ټپیانو برخلیک نامعلوم دی.

راپورونه وایي، وسله‌والو لومړی په سیمه کې پر یوه امنیتي پوسته د کواډکوپټر ډرون برید کړی و چې له امله یې درې امنیتي سرتېري وژل شوي او دوه د ژغورنې کارکوونکي ټپیان شوي دي.

وروسته هغه امبولانس چې ټپیان یې انتقالول، هم سوځول شوي دي.

د ط..البانو حکومت د ۲۰۵ البدر قول اردو ویاند نذیر شکېب ویلي، ځواکونو یې تېره شپه د سپین بولدک ولسوالۍ د مازل په سیمه کې د ګزمې پر مهال د سپینو زرو یوه اندازه او ۲۹۰ قیمتي ساعتونه نیولي دي.

د نوموړي په وینا، په دې تړاو شپږ کسان هم نیول شوي چې غوښتل یې یاد توکي پاکستان ته قاچاق کړي.

چارواکو ویلي، نیول شوي کسان تر پلټنو لاندې دي او په اړه به یې قانوني اقدامات ترسره شي.

د ایران د بهرنیو چارو وزارت ویاند اسماعیل بقایی ویلي، د طالبانو د حکومت د رسمیت پېژندنې په اړه لا وروستۍ پرېکړه نه ده شوې او هر کله چې نهايي پایلې ته ورسېږي، په رسمي ډول به اعلان شي.

بقایي دغه موضوع حاکمیتي او سیاسي بللې او زیاته کړې چې د تهران او کابل اړیکې د متقابل درناوي او ګډو ګټو پر بنسټ ولاړې دي او دواړه لوري پر ګډو مسایلو په تماس کې دي.

نوموړي همداراز پر افغانستان د پاکستان د هوايي بریدونو په اړه اندېښنه څرګنده کړې او ټینګار یې کړی چې اختلافونه باید د خبرو او ډیپلوماسۍ له لارې حل شي.

هغه ویلي، ایران چمتو دی چې د تاوتریخوالي د کمېدو لپاره خپلې هڅې وکړي.